Science.gov

Sample records for plynow przez osrodki

  1. In-Situ Treatment of Groundwater Contaminated with Underground Coal Gasification Products / Oczyszczanie In-Situ WÓD Podziemnych Zanieczyszczonych Przez Produkty Podziemnego Zgazowania WĘGLA

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Suponik, Tomasz; Lutyński, Marcin

    2013-12-01

    In the paper the contaminants that may be generated in Underground Coal Gasification (UCG) process were listed and include mainly mono- and polycyclic aromatic hydrocarbons, phenols, heavy metals, cyanides, ammonium, chloride and sulphate. As a method of UCG contaminated groundwater treatment a Permeable Reactive Barrier technology was proposed. To assess the effectiveness of this technology two tests were carried out. Granulated activated carbon (GAC) and zeolite, and granulated activated carbon and scrap iron were applied in the first and second test respectively. For these materials the hydro geological parameters called reactive material parameters were determined and discussed. The results of the experiments showed that GAC seems to be the most effective material for phenols, BTX, PAH, cyanides and slightly lowers ammonia removal, while zeolites and scrap iron removed free cyanide, ammonia and heavy metals respectively. Podziemne Zgazowanie Węgla (PZW) jest alternatywną metodą pozyskiwania energii z węgla. Jest to zespół przemian termicznych i chemicznych przebiegających bezpośrednio w złożu węgla, zachodzących pomiędzy substancją organiczną a czynnikiem zgazowującym, jakim może być powietrze, tlen, para wodna, dwutlenek węgla. Poza wieloma zaletami metoda ta niesie za sobą także wiele zagrożeń, które były rozważane w ramach projektu HUGE 2 (nr RFCR-CT-2011-00002). Jednym z nich jest zagrożenie środowiska wód podziemnych produktami PZW, do których należą wielopierścieniowe węglowodory aromatyczne, BTX, fenole, metale ciężkie, cyjanki, jony amonowe, chlorki i siarczany. W celu zminimalizowania tego zagrożenia w pracy rozważono zastosowanie w obszarze reaktora PZW technologii Przepuszczalnej Bariery Reaktywnej (PRB). W technologii tej zanieczyszczenia usuwane są in-situ poprzez przepływ wód przez odpowiednio dobrany materiał reaktywny. W tablicy 1 przedstawiono podstawowe parametry bariery, które należy określić, aby

  2. Vibration Problems of an Example of Temporary Steel Grandstand under Human-Induced Excitation / Problemy Drgań Przykładowej Tymczasowej Trybuny Stalowej Poddanej Oddziaływaniom Dynamicznym Wywołanym Przez Ludzi

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Lasowicz, Natalia; Jankowski, Robert

    2015-03-01

    Lighter and slender structural members of a typical grandstand leads to a significant reduction in the frequencies, that is why such structures are more easily induced to vibrations. The aim of the present paper is to show the results of the experimental tests and the numerical analyses focused on the behaviour of a part of a typical temporary steel grandstand under dynamic loads. The peak values of accelerations of a steel scaffolding grandstand under human-induced excitation have been determined and compared with the limit values concerning the perception of vibrations by people. The results of the study indicate that the human-induced excitation may induce structural vibrations which substantially exceed the allowable limits. Coraz bardziej powszechne staje się stosowanie trybun stalowych podczas różnego rodzaju koncertów i imprez sportowych, podczas których konstrukcje te są narażone na oddziaływania dynamiczne wywołane przez przebywających na nich ludzi. Lekkie i smukłe elementy, z jakich wykonane są trybuny stalowe przyczyniają się do niskich wartości częstotliwości drgań własnych konstrukcji, przez co łatwiej wzbudzić je do drgań. W niniejszym artykule przedstawiono wyniki badań eksperymentalnych i analiz numerycznych dotyczące zachowania się przykładowej tymczasowej trybuny stalowej poddanej oddziaływaniom dynamicznym wywołanym przez ludzi. Podczas eksperymentalnych badań polowych, analizowany fragment konstrukcji wzbudzano do drgań poprzez poziome wychylenie górnej części konstrukcji celem wyznaczenia wartości dominującej częstotliwości drgań własnych. Z kolei, przeprowadzone analizy numeryczne obejmowały analizę modalną oraz analizę dynamiczną trybuny stalowej obciążonej tłumem skaczących widzów. Maksymalne wartości przyspieszeń konstrukcji poddanej dynamicznym oddziaływaniom ludzi porównano z wartościami granicznymi określonymi w literaturze. Na tej podstawie przeanalizowano wpływ drgań konstrukcji

  3. Właściwości środowiska sąsiedzkiego jako czynnik chroniący/ryzyka używania przez młodzież substancji psychoaktywnych. Przegląd badań

    PubMed Central

    Pisarska, Agnieszka

    2009-01-01

    Streszczenie Przedmiotem artykułu jest przegląd prac badawczych dotyczących związku między cechami środowiska sąsiedzkiego a używaniem przez młodzież substancji psychoaktywnych. W pierwszej części pracy opisano sposoby definiowania obszaru środowiska sąsiedzkiego, w drugiej scharakteryzowano podstawy teoretyczne badań, w trzeciej – metody pomiaru cech środowiska sąsiedzkiego, a w czwartej przedstawiono wynik badań. Najczęściej przywoływanymi w badaniach teoriami, wyjaśniającymi związek między środowiskiem sąsiedzkim a zachowaniem młodzieży były teoria społecznej dezorganizacji oraz teoria kapitału społecznego. Odwoływano się ponadto do mechanizmów wpływu środowiska sąsiedzkiego na młodzież, takich jak: mechanizm norm i kolektywnej skuteczności, mechanizm zasobów instytucjonalnych, mechanizm relacji rodzinnych, mechanizm poczucia wspólnoty ze społeczności lokalną oraz model kolektywnego stylu życia. Najpowszechniej wykorzystywanym źródłem informacji o cechach środowiska były dane ze spisu powszechnego dotyczące społecznej i demograficznej charakterystyki mieszkańców. Stosowano również takie metody pomiaru, jak obserwacje w terenie, analiza dokumentacji oraz ankiety i wywiady z osobami badanymi, młodzieżą i rodzicami młodych ludzi. Wyniki badań potwierdziły, że cechy środowiska sąsiedzkiego mają bezpośredni i pośredni wpływ na sięganie przez młodzież po papierosy, alkohol i narkotyki. Stwierdzono, że znaczącym czynnikiem ryzyka jest charakterystyczna dla niekorzystnych środowisk łatwa dostępność substancji psychoaktywnych. Czynnikami chroniącymi są bezpieczeństwo w sąsiedztwie, kontrola społeczna oraz dostępność zasobów instytucjonalnych. Zaproponowane przez badaczy modele teoretyczne, odnoszące się do wpływu środowiska sąsiedzkiego na zachowanie młodzieży, wyznaczają obiecujące obszary badań. Zebrane dotychczas wyniki wskazują, że w działaniach profilaktycznych

  4. Evaluation of degree of multifractality for description of high resolution data acquired by Landsat satellites. (Polish Title: Ocena przydatnosci poziomu multifraktalnosci do opisu wysokorozdzielczych danych pozyskanych przez satelity Landsat )

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Wawrzaszek, A.; Walichnowska, M.; Krupiński, M.

    2015-12-01

    In the frame of this work six satellite images (at six spectral bands) from Landsat 5, Landsat 7 and Landsat 8 have been analysed. For this purpose 30 meter resolution images showing the regions of Warsaw have been used. The conducted research allowed for verification if the whole scene presents multifractal features and if size of the division of the scene used during the analysis has a significant influence on the multifractal characteristic and error in their calculation. Initial interpretation of the obtained results showed, that the use of degree of multifractality determined for remote sensing data with the 30 meters resolution does not reveal direct relation with land cover classes. It should be noted, however, that the considered data have not been the subject of a previous processing, which according to the discussion performed in this work can be considered as one of the methods to achieve an improvement in results.

  5. Types of Moulding and Methods of Eliminating Dry Rot in Historic Buildings: Example of Sobiescy Palace in Lublin (Based on Study by Mirosław Zaród)/ Zagrzybienia I Metody Odgrzybiania Obiektów Zabytkowych Na Przykładzie Pałacu Sobieskich W Lublinie (Na Podstawie Opracowania Dokonanego Przez M. Zaróda)

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Wrana, Jan; Jarocka-Mikrut, Aleksandra

    2015-06-01

    By presenting Sobiescy Palace in Lublin as well as results of mycological research conducted in the said premises, the authors describe hazards and dangers arising from damp present in historic buildings for a long time. Results of mycological research quoted in this article indicate that differences in levels of damp depend on the cardinal direction a specific wall faces. The authors also pay attention to reasons for which the described premises suffer from damp and provide programmes of treatment and prevention. Furthermore, the article gives the reader a detailed insight into multiple opportunities for improving technical conditions of historic buildings and, at the same time, raising their functional standards. However, one must not forget to treat such premises with proper respect. W artykule przedstawiono zagrożenia tkwiące w długotrwałym narażeniu zabudowań historycznych na wilgoć na podstawie Pałacu Sobieskich w Lublinie oraz ekspertyzy mykologicznej. Zwrócono uwagę na różnice w wilgotności ścian oraz zależności wynikające z orientacji budowli względem stron świata. Opisano przyczyny występowania wilgoci w opisywanym założeniu jak również wskazano możliwości ich przeciwdziałaniu. Poprzez przedstawienie możliwych do zastosowania metod ochrony przed wspomnianymi czynnikami dowiedziono, iż możliwości poprawy stanu technicznego, a tym samym standardów funkcjonalnych obiektów zabytkowych jest wiele przy czym należy zachować szczególny szacunek do substancji zabytkowej

  6. A Comparison Between PSRK and GERG-2004 Equation of State for Simulation of Non-Isothermal Compressible Natural Gases Mixed with Hydrogen in Pipelines / Porównanie równań stanu opracowanych według metody PSRK oraz GERG-2004 wykorzystanych do symulacji zachowania ściśliwych mieszanin gazu ziemnego i wodoru w rurociągach, w warunkach przepływów nie-izotermicznych

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Uilhoorn, Frits E.

    2013-06-01

    In this work, the GERG-2004 equation of state based on a multi-fluid approximation explicit in the reduced Helmholtz energy is compared with the predictive Soave-Redlich-Kwong group contribution method. In the analysis, both equations of state are compared by simulating a non-isothermal transient flow of natural gas and mixed hydrogen-natural gas in pipelines. Besides the flow conditions also linepack-energy and energy consumption of the compressor station are computed. The gas flow is described by a set of partial differential equations resulting from the conservation of mass, momentum and energy. A pipeline section of the Yamal-Europe gas pipeline on Polish territory has been selected for the case study. W artykule dokonano porównania wyników uzyskanych przy wykorzystaniu równania stanu GERG- 2004 opartego na jawnym przybliżeniu wyników dla wielu cieczy w oparciu o zredukowaną energię Helmhotza oraz wyników uzyskanych w oparciu o metodę Soave-Redlich Kwonga. Obydwa równania stanu porównano poprzez przeprowadzenie symulacji stanów przejściowych przepływów gazu ziemnego oraz mieszanin gazu ziemnego i wodoru w rurociągach w warunkach przepływów nie-izotermicznych. Oprócz warunków przepływu, określono energię w napełnionym układzie oraz zużycie energii przez stację kompresora. Przepływ gazu opisano zbiorem równań różniczkowych cząstkowych, wyprowadzonych w oparciu o prawa zachowania masy, pędu i energii. Jako studium przypadku wybrano fragment rurociągu jamalskiego (Yamal- Europa) przebiegającego przez terytorium Polski.

  7. Cartographic sign as a core of multimedia map prepared by non-cartographers in free map services

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Medyńska-Gulij, Beata

    2014-06-01

    The fundamental importance of cartographic signs in traditional maps is unquestionable, although in the case of multimedia maps their key function is not so obvious. Our aim was to search the problem of cartographic signs as a core of multimedia maps prepared by non-cartographer in on-line Map Services. First, preestablished rules for multimedia map designers were prepared emphasizing the key role of the cartographic signs and habits of Web-users. The comparison of projects completed by a group of designers led us to the general conclusion that a cartographic sign should determine the design of a multimedia map in on-line Map Services. Despite the selection of five different map topics, one may list the general characteristics of the maps with a cartographic sign in the core. Fundamentalne znaczenie znaków kartograficznych na tradycyjnej mapie nie budzi wątpliwości, jednak w przypadku multimedialnej mapy ich kluczowa funkcja nie jest już tak oczywista. W tych badaniach podjęto problem znaczenia znaku kartograficznego jako spoiwa mapy multimedialnej opracowanej przez nie-kartografa w darmowych serwisach mapowych. Zadaniem dla projektujących mapy stało się opracowanie mapy multimedialnej według ustalonych wstępnie zasad, w której kluczową rolę odgrywały znaki kartograficzne oraz przyzwyczajenia użytkowników Internetu. Porównanie wypełnionych arkuszy zadań przez uczestników badań skłania do wyciągnięcia generalnego wniosku, że znak kartograficzny powinien determinować projektowanie multimedialnej mapy w serwisach mapowych on-line. Pomimo opracowania pięciu różnych tematów map, można wymienić ogólne charakterystyki map, w których znak kartograficzny jest spoiwem.

  8. „Jak naprawdę pali palacz?” – wyniki wstępne badań topografii palenia populacji palaczy w Polsce

    PubMed Central

    Czogała, Jan; Goniewicz, Maciej Łukasz; Czubek, Agnieszka; Koszowski, Bartosz; Sobczak, Andrzej

    2009-01-01

    Na stężenie substancji toksycznych w dymie papierosowym w sposób oczywisty wpływać muszą warunki tlenowo-temperaturowe generowania dymu. Warunki te zależne są od sposobu palenia papierosa (topografii palenia). Topografię palenia charakteryzują następujące parametry: głębokość i szybkość zaciągania, czas przerw między zaciągnięciami i liczba zaciągnięć. W zdecydowanej większości dotychczasowych badań dotyczących składu dymu papierosowego, dym generowano w standardowych warunkach zalecanych przez Międzynarodową Organizację Normalizacyjną ISO i Federalną Komisję Handlu FTC. Obecnie coraz częściej kwestionuje się wykorzystanie standardowych metod laboratoryjnych, jako narzędzi do oceny dawek substancji toksycznych pobieranych przez palaczy w wyniku palenia Określenie rzeczywistych dawek substancji odtytoniowych na jakie narażeni są palacze określonej populacji wymaga zatem w pierwszej kolejności określenia topografii palenia palaczy należących do tej populacji. Celem pracy była kompleksowa charakterystyka parametrów topografii palenia papierosów populacji palaczy w Polsce i jej rozkładu statystycznego. Do badań zakwalifikowano reprezentatywną grupę 129 palaczy. Aby spełnić założenia reprezentatywności badanej grupy palących dokonano analizy struktury demograficznej palaczy papierosów w Polsce posługując się danymi GUS dotyczącymi ogólnej struktury ludności (płeć, profil wiekowy) oraz szczegółowej struktury populacji palaczy papierosów przeprowadzonych według kryteriów profilu wiekowego i liczby wypalanych papierosów. Pomiar indywidualnych parametrów topografii palenia przeprowadzono przy pomocy profesjonalnego przenośnego urządzenia CreSSmicro. Średnia objętość zaciągania się dymem zmierzona w badanej grupie wynosiła 60 ml, była, więc 78% wyższa od wartości normatywnej zalecanej do badań przez ISO (35 ml). Średnia szybkość zaciągania mierzona w badanej populacji wynosząca 48

  9. [Neighbourhood characteristic as risk-protective factor related to substance use by youth Review of the contemporary research.

    PubMed

    Pisarska, Agnieszka

    2009-01-01

    Przedmiotem artykułu jest przegląd prac badawczych dotyczących związku między cechami środowiska sąsiedzkiego a używaniem przez młodzież substancji psychoaktywnych. W pierwszej części pracy opisano sposoby definiowania obszaru środowiska sąsiedzkiego, w drugiej scharakteryzowano podstawy teoretyczne badań, w trzeciej - metody pomiaru cech środowiska sąsiedzkiego, a w czwartej przedstawiono wynik badań. Najczęściej przywoływanymi w badaniach teoriami, wyjaśniającymi związek między środowiskiem sąsiedzkim a zachowaniem młodzieży były teoria społecznej dezorganizacji oraz teoria kapitału społecznego. Odwoływano się ponadto do mechanizmów wpływu środowiska sąsiedzkiego na młodzież, takich jak: mechanizm norm i kolektywnej skuteczności, mechanizm zasobów instytucjonalnych, mechanizm relacji rodzinnych, mechanizm poczucia wspólnoty ze społeczności lokalną oraz model kolektywnego stylu życia. Najpowszechniej wykorzystywanym źródłem informacji o cechach środowiska były dane ze spisu powszechnego dotyczące społecznej i demograficznej charakterystyki mieszkańców. Stosowano również takie metody pomiaru, jak obserwacje w terenie, analiza dokumentacji oraz ankiety i wywiady z osobami badanymi, młodzieżą i rodzicami młodych ludzi. Wyniki badań potwierdziły, że cechy środowiska sąsiedzkiego mają bezpośredni i pośredni wpływ na sięganie przez młodzież po papierosy, alkohol i narkotyki. Stwierdzono, że znaczącym czynnikiem ryzyka jest charakterystyczna dla niekorzystnych środowisk łatwa dostępność substancji psychoaktywnych. Czynnikami chroniącymi są bezpieczeństwo w sąsiedztwie, kontrola społeczna oraz dostępność zasobów instytucjonalnych. Zaproponowane przez badaczy modele teoretyczne, odnoszące się do wpływu środowiska sąsiedzkiego na zachowanie młodzieży, wyznaczają obiecujące obszary badań. Zebrane dotychczas wyniki wskazują, że w działaniach profilaktycznych i

  10. The Assessment of Susceptibility on Drainage in an Aquifer on the Basis of Pumping Tests in a Lignite Mine / Ocena Podatności Ośrodka Wodonośnego Na Odwodnienie Na Podstawie Próbnych Pompowań W Kopalni Węgla Brunatnego

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Polak, Krzysztof; Kaznowska-Opala, Karolina; Pawlecka, Katarzyna; Różkowski, Kazimierz; Klich, Jerzy

    2015-03-01

    ), mają z założenia względnie krótki czas pracy, gdyż są likwidowane wraz z postępem robót górniczych odkrywkowych. Studnie w barierach zewnętrznych oraz wewnętrznych utrzymywane są niekiedy przez kilkadziesiąt lat. Z upływem czasu w pompowanych otworach obserwuje się przyrost depresji roboczego zwierciadła wody oraz spadek wydajności. Mniejsza wydajność studni spowodowana jest zmniejszoną wydajnością warstwy wodonośnej wskutek słabnącej przewodności hydraulicznej, co wynika z obniżenia zwierciadła wody, a także w wyniku zmian w dopływie wody spowodowanych procesami starzenia otworów studziennych. Za niekorzystne zmiany parametrów eksploatacyjnych studni odpowiedzialne są m.in. procesy fizyczne i chemiczne zachodzące w bezpośrednim sąsiedztwie studni np. procesy korozji, powstawania powłok zabezpieczeniowych oraz powłok śluzowych, ochry, wytrącania się osadów związków chemicznych oraz kolmatacji. Kolmatacja jest zjawiskiem złożonym, wywołanym przez procesy mechaniczne, fizyczne, chemiczne i biologiczne, który towarzyszy przepływowi przez ośrodki porowe i szczelinowe. Straty ciśnienia wynikające z przepływu wody w warstwie wodonośnej, czyli kształtowane przez własności hydrogeologiczne warstwy wodonośnej są określane mianem depresji rzeczywistej, która uwidacznia się pomiędzy poziomem piezometrycznym i depresją w strefie przyotworowej. Straty te oznaczane są jako BQ, gdzie: B oznacza oporność hydrauliczną ośrodka wodonośnego przy przepływie laminarnym. Z kolei straty ciśnienia wywołane przepływem wody przez filtr turbulencją przepływu wody w strefie otworowej i przyotworowej określane są mianem zeskoku hydraulicznego CQn, gdzie C oznacza oporność hydrauliczną strefy przyotworowej, natomiast n - wykładnik potęgowy charakteryzujący rodzaj przepływu. Określenie własności filtracyjnych warstwy wodonośnej wyrażanych przez przewodność hydrauliczną T oraz współczynnik zasobności spr

  11. Zastosowanie oznaczeń nikotyny we włosach jako narzędzia do oceny narażenia na dym tytoniowy

    PubMed Central

    Koszowski, Bartosz; Czogała, Jan; Goniewicz, Maciej Łukasz; Sobczak, Andrzej; Kolasińska, Ewelina; Kośmider, Leon; Kuma, Tomasz

    2009-01-01

    Pierwsza praca dotycząca oznaczania nikotyny we włosach została opublikowana w 1983 roku przez Ishiyama i wsp. Od czasu tych pionierskich badań minęło już ponad 25 lat, a badanie zawartości nikotyny we włosach stało się cennym narzędziem służącym ocenie narażenia na liczne ksenobiotyki, w tym na dym tytoniowy. Niniejszy artykuł jest próbą zwięzłego przeglądu najważniejszych badań ostatnich lat, które wykorzystywały nikotynę we włosach jako biomarker. W artykule opisano także stosowane do oznaczeń nikotyny we włosach techniki laboratoryjne oraz przedstawiono wady i zalety włosów jako biomarkera narażenia na dym tytoniowy. PMID:19189581

  12. [Gene polymorphism and dyslipidemias].

    PubMed

    Czajka, Magdalena; Rachubik, Patrycja; Rzeszutek, Justyna; Matysiak, Magdalena; Kruszewski, Marcin; Kapka-Skrzypczak, Lucyna

    2015-12-15

    Dyslipidemie to szerokie spektrum zaburzeń, charakteryzujące się nieprawidłowym stężeniem i/lub składem lipoprotein w surowicy krwi. Objawy te mogą towarzyszyć wtórnie innym chorobom, ale najczęściej mamy do czynienia z dyslipidemiami pierwotnymi, będącymi wynikiem interakcji czynników środowiskowych oraz predyspozycji genetycznych. W opracowaniu dokonano podsumowania stanu wiedzy na temat genetycznego podłoża dyslipidemii. Dotychczas polimorfizmy genowe skutkujące zaburzeniami lipidowymi opisano dla genów kodujących apolipoproteiny, białka receptorowe odpowiedzialne za transport lipoprotein do komórek, białka transportujące cholesterol z komórek obwodowych, białka transportujące estry cholesterolu i enzymy szlaku syntezy cholesterolu. W pracy przedstawiona została krótka charakterystyka tych genów i kodowanych przez nie białek oraz ich związek ze stężeniem lipidów we krwi.

  13. Cartographic visualization of firehydrants accessibility for the purpose of decision making

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Wielebski, Łukasz; Medyńska-Gulij, Beata

    2013-12-01

    The aim of this study is to present an exemplary cartographic visualization of fire hydrants data consisting of a set of thematic maps containing various information related to the location of hydrants, buildings and driveways in geographic space, and relationships existing between them. Identification of these relationships requires spatial analysis, and illustrating them requires the use of appropriate cartographic presentation methods. The study was conducted on a part of the city of Poznan using data on hydrants' location and type collected and provided by the Fire Department. Geometric data, obtained using geoprocessing algorithms, were assigned appropriate symbols, which lets differentiate them qualitatively and quantitatively. An emphasis is placed on the use of adequate visual variables and on the cartographic communication efficiency. The result of the study is a cartographic visualization in the form of series of thematic maps arranged in a logical sequence, and providing information about the secured area. The thematic layers presenting the same area were arranged in different arrangements with maintenance of the reference layers, ensuring the ease of correlation. Such a cartographic visualization provides knowledge about the spatial distribution and diversity of objects and the relationships between them. It may be an important source of knowledge both at the identification stage and at the operational stage when conducting a firefighting action. Celem niniejszego artykułu stało się zaprezentowanie przykładowej wizualizacji kartograficznej dla danych dotyczących hydrantów ulicznych, złożonej z szeregu map tematycznych przybliżających różne informacje związane z lokalizacją w przestrzeni geograficznej hydrantów, budynków i dróg dojazdowych oraz tworzonymi przez nie relacjami. Zidentyfikowanie tych zależności wymaga przeprowadzenia analiz przestrzennych, a ich zobrazowanie zastosowania odpowiednich metod prezentacji kartograficznej

  14. Research of Formed Lunar Regholit Analog AGK-2010 / Badania wytworzonego analogu gruntu księżycowego AGK-2010

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Bednarz, Stanisław; Rzyczniak, Mirosław; Gonet, Andrzej; Seweryn, Karol

    2013-06-01

    The results investigations of a soil having similar properties as lunar regolith performed at the Department of Drilling and Geoengineering, Faculty of Drilling, Oil and Gas, AGH University of Science and Technology in Kraków are presented in this paper. The research was carried out jointly with the Space Research Centre, Polish Academy of Sciences in Warsaw. The objective of the cooperation was to minimize the cost of tests of penetrator KRET, which will be used on the surface of the Moon. The American lunar regolith (e.g. CHENOBI) was used as reference soil. The most important properties were presented graphically in the form of figures and tables: grain size distribution, selected physical properties (bulk density, colour), selected mechanical parameters (shear strength, inner friction strength, cohesion). As a result the first Polish lunar soil analog AGK-2010 was produced. Pierwszy polski analog gruntu księżycowego, któremu nadano symbol AGK-2010, opracowano w Katedrze Wiertnictwa i Geoinżynierii na Wydziale Wiertnictwa, Nafty i Gazu Akademii Górniczo-Hutniczej im. Stanisława Staszica w Krakowie. Grunt ten został wytworzony w ramach współpracy z Centrum Badań Kosmicznych Polskiej Akademii Nauk w Warszawie. Celem badań było zminimalizowanie kosztów prowadzonych przez CBK PAN testów penetratora KRET (Seweryn i in., 2011), przygotowywanego do badań powierzchni Księżyca, poprzez zastąpienie, produkowanego w Stanach Zjednoczonych, analogu regolitu księżycowego, gruntem produkcji krajowej. Próbę wzorcową stanowiły grunty o nazwie CHENOBI i JSC, produkowane w USA jako analogi regolitu księżycowego pobranego z powierzchni Księżyca przez misję Apollo 17 (Rybus, 2009), (Sibille i in., 2006). Podstawowymi właściwościami, których wartości porównywano opracowując polski odpowiednik analogu regolitu księżycowego CHENOBI były: skład granulometryczny, właściwości fizyczne (gęstość nasypowa, barwa), właściwości mechaniczne

  15. Modern-Day Public Space in the Historical Context of a City - New Development of the Cathedral Square (Domplatz) in Hamburg/ Współczesna Przestrzeń Publiczna W Hsitorycznym Kontekście Miasta - Nowe Zagospodarowanie Placu Katedralnego (Domplatz) W Hamburgu

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Jóźwik, Renata

    2015-06-01

    The article presents the history of transforming one of the oldest places in Hamburg - the Cathedral Square (Domplatz), as well as the influence of historical factors on the conception behind its development. A tumultuous history, especially the consequences of World War II, has led to the diminishment of its historical significance. The undeveloped quarter once occupied by a prehistoric settlement and St. Mary's Cathedral functioned as an urban wasteland and a parking lot for a few decades. Attempts to change this state of things proved unsuccessful. Currently, revitalization works aimed at renewing city centers are being realized more and more often, in order to make them become competitive against the overly developed suburbs and so as to return to the tradition of forming a European city. The green area established in the Cathedral Square in 2009 was to be built-up initially, but owing to the objection of urban communities - conservators, archeologists, politicians, as well as public opinion, such plans were abandoned. The proposed and realized current form of the square reflects the historical background of the city and honors the importance of the location. The article refers the described example to the Recommendation signed in 2011 by the UNESCO General Conference regarding Historic Urban Landscape. W referacie przedstawiono historię przekształcania się jednego z najstarszych najstarszych miejsc Hamburga - Placu Katedralnego (Domplatz) oraz wpływ czynników historycznych na koncepcję jego zagospodarowania. Burzliwa historia, przede wszystkim konsekwencje II wojny światowej, doprowadziła do zatarcia jego historycznego znaczenia. Niezabudowany kwartał po dawnym grodzie i Katedrze Mariackiej przez kilkadziesiąt lat funkcjonował jako nieużytek miejski i parking. Podejmowane próby zmiany tego stanu były nieefektywne. Obecnie coraz częściej realizowane są działania rewitalizacyjne, których celem jest odnowa centrów miast, tak aby stały si

  16. Safe Vibrations of Spilling Basin Explosions at "Gotvand Olya Dam" Using Artificial Neural Network

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Bakhshandeh Amnieh, Hassan; Bahadori, Moein

    2014-12-01

    Ground vibration is an undesirable outcome of an explosion which can have destructive effects on the surrounding environment and structures. Peak Particle Velocity (PPV) is a determining factor in evaluation of the damage caused by an explosion. To predict the ground vibration caused by blasting at the Gotvand Olya Dam (GOD) spilling basin, thirty 3-component records (totally 90) from 19 blasts were obtained using 3 VIBROLOC seismographs. Minimum and the maximum distance from the center of the exploding block to the recording station were set to be 11 and 244 meters, respectively. To evaluate allowable safe vibration and determining the permissible explosive charge weight, Artificial Neural Networks (ANN) was employed with Back Propagation (BP) and 3 hidden layers. The mean square error and the correlation coefficient of the network in this study were found to be 1.95 and 0.995, respectively, which compared to those obtained from the known empirical correlations, indicating substantially more accurate prediction. Considering the network high accuracy and precision in predicting vibrations caused by such blasting operations, the nearest distance from the center of the exploding block at this study was 11 m, and considering the standard allowable vibration of 120 mm/sec for heavy concrete structures, the maximum permissible explosive weight per delay was estimated to be 47.00 Kg. These results could be employed in subsequent safer blasting operation designs. Wibracje gruntu to niepożądany skutek prowadzenia prac strzałowych, które mogą negatywnie wpływać na otaczające środowisko oraz znajdujące się w sąsiedztwie budowle. Głównym wskaźnikiem używanym przy określaniu szkód spowodowanych przez wybuchy jest wskaźnik maksymalnej prędkości cząstek (PPV). Przy prognozowaniu wibracji terenu wskutek prac strzałowych prowadzonych na tamie Gotvand Olya i w zbiorniku zbadano zapisy 3-składnikowych prędkości ( w sumie 90 zapisów) z 13 wybuch

  17. Measuring Displacement and Contact Forces Among the Particles in Unloading of Slope by PFC2D (Particle Flow Code) / Pomiary przemieszczeń i sił kontaktu pomiędzy cząstkami materialnymi w trakcie wybierania wyrobiska pochyłego przy pomocy programu PFC2D

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Behbahani, Seyed Saleh; Moarefvand, Parviz; Ahangari, Kaveh; Goshtasbi, Kamran

    2013-06-01

    When instability is observed in the walls of open pit mining, at this time, engineers are faced with a moving mass which is a combination of materials that move on each other and on the main slip surface. Modeling of this movement can have an effective assistance to mining engineers to predict the movement behavior, displacement estimate, and the moving volumes. One of the suitable software which is capable of modeling of sliding behavior is PFC (Particle Flow Code). It is based on Discrete Element Method and released by the Itasca Company. In this paper, the modeling of sliding mass and unloading it in seven stages have been done. During the seven stages of unloading the maximum displacement and maximum contact forces among the particles are obtained. Maximum displacement happened in the fifth stage of the unloading and it is equal to 134.8 meters. Maximum contact forces occurred in the first stage of the unloading after initial equilibrium stage and it is equal to 1917 kN. The model for unloading of sliding mass presented in this paper is just an example and it is not a definite model for unloading of each sliding mass. Unloading of sliding mass depends on the situation of sliding mass and its volume and also mining limitations. W przypadku wystąpienia niestabilności ścian pochyłego wyrobiska odkrywkowego, inżynierowie mają do czynienia z przemieszczającą się masa - będącą kombinacją materiałów przesuwających się względem siebie a także zsuwających się w dół po powierzchni spadu. Modelowanie tego ruchu może znacznie pomóc inżynierom-górnikom w prognozowaniu zachowań terenu w trakcie tego ruchu, do szacowania wielkości przemieszczeń i objętości przemieszczających się mas materiału. Jednym z programów wspomagających modelowanie przemieszczeń tego typu jest oprogramowanie Particle Flow Code PFC, rozprowadzane przez firmę Itasca, wykorzystujące metodę elementów dyskretnych. W pracy tej przeprowadzono modelowanie ruchu

  18. Stages of Geoinformation Evolution Related to the Territories Described in the Bible - from the 3Rd Millennium B.C. to Modern Times

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Linsenbarth, Adam

    2012-09-01

    The paper presents consecutive stages of the evolution of geoinformation related to the territories of the events described in the Bible. Two geoinformation sources are presented: the Bible and non-Bible sources. In the Bible there is much, often some highly detailed information regarding terrain topography. The oldest non-Bible sources are incorporated in the ancient documents, which were discovered in Egypt and Mesopotamia. Some of them are related to the 3rd millen- nium B.C. The further stages are related to the onomasticons and itineraries written by travellers and pilgrims to the Holy Land. The most famous onomasticons include: onomasticons prepared by bishop Eusebius from Caesarea and those pre- pared by St. Jerome. One of the oldest maps of Palestine's territory is the so-called mosaic map of Madaba dated to 565. In the 15th century several Bible maps were edited. The most rapid evolution occurred in the 16th and 17* centuries, when the world famous cartographers such as Mercator and Ortelius edited several maps of Palestine's territory. Cartographers from several European countries edited more than 6,000 maps presenting the Biblical territories and Biblical events. Modem maps, based on detailed topographical surveys, were edited m the second half of the 19* and 20th centuries. W artykule przedstawiono kolejne etapy rozwoju geoinformacji dotyczącej terenówr biblijnych. Omówiono dwa źródła informacji, a mianowicie geoinformacje biblijne i pozabiblijne. W tekstach biblijnych można znaleźć wiele, często bardzo detalicznych informacji topograficznych. Najstarsze źródła pozabiblijne, to starożytne dokumenty odnalezione na terenach Egiptu i Mezopotamii. Niektóre z nich pochodzą z trzeciego milenium przed Chr. Kolejnym etapem geoinformacji były onomastikony oraz dzienniki podróży pisane przez podróżników i pielgrzymów do Ziemi Świętej. Do najbardziej znanych należy onomastikon sporządzony przez biskupa Euzebiusza z Cezarei oraz

  19. Analysis of geodetic and legal documentation in the process of expropriation for roads. Krakow case study

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Trembecka, Anna

    2013-06-01

    Amendment to the Act on special rules of preparation and implementation of investment in public roads resulted in an accelerated mode of acquisition of land for the development of roads. The decision to authorize the execution of road investment issued on its basis has several effects, i.e. determines the location of a road, approves surveying division, approves construction design and also results in acquisition of a real property by virtue of law by the State Treasury or local government unit, among others. The conducted study revealed that over 3 years, in this mode, the city of Krakow has acquired 31 hectares of land intended for the implementation of road investments. Compensation is determined in separate proceedings based on an appraisal study estimating property value, often at a distant time after the loss of land by the owner. One reason for the lengthy compensation proceedings is challenging the proposed amount of compensation, unregulated legal status of the property as well as imprecise legislation. It is important to properly develop geodetic and legal documentation which accompanies the application for issuance of the decision and is also used in compensation proceedings. Zmiana ustawy o szczególnych zasadach przygotowywania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych spowodowała przyspieszony tryb pozyskiwania gruntów przeznaczonych pod budowę dróg. Wydawana na jej podstawie decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej wywołuje szereg skutków, tj. m.in. ustala lokalizację drogi, zatwierdza podziały geodezyjne, zatwierdza projekt budowlany a także powoduje nabycie nieruchomości z mocy prawa, przez Skarb Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego. Przeprowadzone badania wykazały iż w powyższym trybie miasto Kraków nabyło w okresie 3 lat ponad 31 ha gruntów przeznaczonych na realizację inwestycji drogowych. Odszkodowanie ustalane jest w drodze odrębnego postępowania w oparciu o operat szacunkowy okre

  20. The Impact of Varied Fertilisation on the Concentration of Cadmium and Copper in Organs of Willow Trees (Salix Viminalis) / Wpływ Zróznicowanego Nawożenia Na Zawartość Kadmu I Miedzi W Wierzbie Wiciowej (Salix Viminalis )

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Sieciechowicz, Aleksandra

    2015-03-01

    The paper presents the impact of varied fertilisation with sewage sludge on the concentration of cadmium and copper in willow organs during the first three years of cultivation. The lowest mean concentration of cadmium in Salix viminalis biomass was found in the plantation fertilised only with mineral fertilisers. The mean content of copper in the biomass of plants fertilised with mineral fertilisers was higher than the content of this metal in plants grown in non-fertilised soil by 23.4%. It has been shown that the method of fertilisation does not have an impact on the cadmium allocation in different organs. The highest content of cadmium and copper in the willow biomass was found in the foliage (1,76 mg/kgd.m. and 12,73 mg/kgd.m. respectively). W pracy określono wpływ zróżnicowanego nawożenia osadami ściekowymi na zmiany zawartości kadmu i miedzi w wierzbie wiciowej przez pierwsze trzy lata uprawy. Najmniejszą średnią zawartość kadmu w biomasie Salix viminalis wykazano dla plantacji nawożonej mineralnie. Średnia zawartość miedzi w biomasie roślin nawożonych mineralnie była o ok. 23,4% większa od zawartości tego metalu w roślinach uprawianych na glebie nienawożonej. Wykazano, że sposób nawożenia nie wpływa na miejsce kumulowania się kadmu w roślinie. Najwyższe zawartości kadmu i miedzi odnotowano w próbkach listowia Salix viminalis (odpowiednio 1,76 mg/kgs.m. i 12,73 mg/kgs.m.).

  1. Op-Ug TD Optimizer Tool Based on Matlab Code to Find Transition Depth From Open Pit to Block Caving / Narzędzie Optymalizacyjne Oparte O Kod Matlab Wykorzystane Do Określania Głębokości Przejściowej Od Wydobycia Odkrywkowego Do Wybierania Komorami

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Bakhtavar, E.

    2015-09-01

    In this study, transition from open pit to block caving has been considered as a challenging problem. For this purpose, the linear integer programing code of Matlab was initially developed on the basis of the binary integer model proposed by Bakhtavar et al (2012). Then a program based on graphical user interface (GUI) was set up and named "Op-Ug TD Optimizer". It is a beneficial tool for simple application of the model in all situations where open pit is considered together with block caving method for mining an ore deposit. Finally, Op-Ug TD Optimizer has been explained step by step through solving the transition from open pit to block caving problem of a case ore deposit. W pracy tej rozważano skomplikowane zagadnienie przejścia od wybierania odkrywkowego do komorowego. W tym celu opracowano kod programowania liniowego w środowisku MATLAB w oparciu o model liczb binarnych zaproponowany przez Bakhtavara (2012). Następnie opracowano program z wykorzystujący graficzny interfejs użytkownika o nazwie Optymalizator Op-Ug TD. Jest to niezwykle cenne narzędzie umożliwiające stosowanie modelu dla wszystkich warunków w sytuacjach gdy rozważamy prowadzenie wydobycia metodą odkrywkową oraz wydobycie komorowe przy eksploatacji złóż rud żelaza. W końcowej części pracy podano szczegółową instrukcję stosowanie programu Optymalizator na przedstawionym przykładzie przejścia od wydobycia rud żelaza metodami odkrywkowymi poprzez wydobycie komorami.

  2. Mathematical Model of Forecasting the Formation of Sinkhole Using Salustowicz's Theory / Model Matematyczny Prognozowania Zapadlisk Przy Wykorzystaniu Teorii Sklepienia Ciśnień Sałustowicza

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Strzałkowski, Piotr

    2015-03-01

    órej wykorzystano teorię sklepienia ciśnień (Sałustowicz, 1956). Teoria ta znakomicie nadaje się do tego celu, gdyż jako jedyna z wielu w tym zakresie pozwala określić, czy pustka związana z wyrobiskiem znajduje się w stanie stateczności. Znane są bowiem przypadki, gdy płytkie wyrobiska górnicze, bez obudowy przez wiele lat pozostają w stanie nienaruszonym. W ramach pracy dokonano szczegółowych obliczeń pola strefy odprężonej nad wyrobiskiem, bez stosowania uproszczeń przyjętych przez autora metody. Stosując podobne założenia jak w innych, znanych z literatury rozwiązaniach, podano warunki, mówiące o tym kiedy gruzowisko skalne zapełni szczelnie pustkę, bez powstania pustki wtórnej, a kiedy pustka wtórna powstanie. Zależy to od wymiarów i głębokości lokalizacji pustki oraz własności górotworu nad pustką. Warunkiem wystąpienia zapadliska jest aby strefa odprężona, związana z pustką pierwotną lub wtórną osiągnęła wysokość, przy której obejmować będzie nadkład, zbudowany ze skał luźnych. W dalszej kolejności zaproponowano wzory umożliwiające określenie wymiarów zapadlisk. Wyróżniono przy tym dwa przypadki: • gdy strop pustki osiąga spąg nadkładu - wzór (15), • gdy strefa odprężona obejmuje swym zasięgiem luźne skały nadkładu - wzór (19). Dalszym etapem badań prowadzonych przez autora jest sformułowanie warunków, pozwalających stwierdzić, kiedy eksploatacja górnicza prowadzona pod pustką może wywołać jej samopodsadzenie, a w konsekwencji spowodować powstanie zapadliska na powierzchni. Prowadzone są również prace związane z utworzeniem oprogramowania komputerowego, wykorzystującego podane wzory i z weryfikacją rozwiązania w oparciu o przypadki znane z praktyki górniczej.

  3. Estimation of the Cost of Equity for Mining Companies Using the P-Lefac Method

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Ranosz, Robert

    2014-03-01

    - Capital (kapitał). Jest to metoda punktowa (scoringowa) zbliżona do sposobu określania wartości cen akcji wykorzystywana przez ING Finansial Markets. Jak wynika z przeprowadzonego przeglądu literatury, metoda ta nie jest powszechnie znana i używania przez przed- siębiorstwa, niemniej jednak posiada ona pewne zalety, uzasadniające jej wykorzystanie. Do jej głównych atutów należy zaliczyć łatwość zastosowania oraz "stabilność" uzyskiwanych wyników - wyliczony koszt kapitału własnego nigdy nie będzie przyjmował wartości mniejszych niż przyjęta stopa wolna od ryzyka. Omawiana metoda ma swoje szczególne zastosowanie do spółek (przedsiębiorstw), które nie są notowane na giełdach papierów wartościowych. Niniejszy artykuł składa się z pięciu części: wstępu, metody LEFAC, parametryzacji metody LEFAC (P-LEFAC), przykładu obliczeniowego oraz podsumowania. Druga cześć opracowania dotyczy charakterystyki metody LEFAC. W trzeciej części artykułu dokonano parametryzacji metody uzyskując funkcję określoną przez wzór 22. Kolejny rozdział zawiera przykład obliczeniowy dla spółki KGHM S.A., w rozdziale tym zaprezentowano również wyniki, jakie uzyskałyby spółki górnicze stosując omawianą metodę obliczania kosztu kapitału własnego - obliczeń dokonano zarówno dla spółek górniczych notowanych, jak i nie notowanych, na Warszawskiej Giełdzie Papierów Wartościowych. W tej części artykułu zaprezentowano również krótkie porównanie wyników uzyskiwanych przy zastosowaniu metody CAPM z omawianym modelem. Ostatnim rozdziałem jest podsumowanie, w którym przedstawiono wnioski końcowe. Całość artykułu została zamknięta spisem wykorzystanej literatury

  4. Participation of Quaternary Aquifers in Groundwater Inflow to Mines in the Upper Silesian Coal Basin (USCB) / Udział Wodonośnych Utworów Czwartorzędowych W Procesie Zawodnienia Kopalń Górnośląskich

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Różkowski, Kazimierz; Różkowski, Andrzej; Sołtysiak, Marek

    2015-03-01

    The Upper Silesian Coal Basin (USCB) is situated within Variscean depression in the southern Poland. Mining of the hard coal, ore and sand deposits in the USCB has a long-lasting tradition. Exploitation has been carried out with both - open pit and mainly underground operations. The intensity of water inflows to mines depends on geogenic and technological factors. Among geogenic factors the main one is occurrence of thick water - bearing Quaternary sediments in the roof of Carboniferous ore deposits. Among technological factors the essential influence on the inflows to the mine workings have: time, depth and surface of exploitation, as well as drainage intensity. Górnośląskie Zagłębie Węglowe (GZW) jest niezależnym regionem hydrogeologicznym. W jego zasięgu wydziela się dwa subregiony hydrogeologiczne: północno-wschodni ( I) i południowo-zachodni (II), o odmiennych układach i warunkach hydrogeologicznych. Granicę między subregionami wyznacza zasięg występowania zwartej pokrywy ilastych, izolujących podłoże, utworów miocenu. W zasięgu subregionu I czwartorzędowe poziomy wodonośne znajdują się w więzi hydraulicznej z poziomami wodonośnymi karbonu lub triasu. W subregionie II więź hydrauliczna między karbońskimi i czwartorzędowymi poziomami wodonośnymi występuje tylko w zasięgu erozyjnych okien hydrogeologicznych w utworach miocenu. Na obszarze GZW obserwuje się wyraźne zróżnicowanie miąższości i wykształcenia litologicznego pokrywy utworów czwartorzędowych. Wspomniane utwory są reprezentowane przez piaszczysto-gliniaste osady, których miąższości wahają się w granicach od dziesiętnych metra do ponad 120 m. W zasięgu rejonów górniczych czwartorzędowe poziomy wodonośne są intensywnie drenowane przez wyrobiska górnicze kopalń głębinowych węgla i rud cynkowo-ołowiowych oraz odkrywkowych surowców okruchowych. Eksploatacja górnicza prowadzona jest na skalę przemysłową przez okres

  5. Measurement of Small Values of Hydrostatic Pressure with the Compensation of Atmospheric Pressure Influence / Pomiar Małych Wartości Ciśnienia Hydrostatycznego Z Kompensacją Wpływu Ciśnienia Atmosferycznego

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Broda, Krzysztof; Filipek, Wiktor

    2013-09-01

    structure has been simplified and the measurement accuracy has increased. Znajomość rozkładu ciśnienia (lub różnicy ciśnień) determinuje opis przepływu płynu przez ośrodek porowaty. W przypadku dużych liczb Reynoldsa nie nastręcza to większych trudności, lecz dla przepływów laminarnych (tj. dla liczb Re (Bear, 1988; Duckworth, 1983; Troskolański, 1957) z zakresu 0.01 do 3) jest to praktycznie niemożliwe w oparciu o dostępne na rynku przyrządy. Przyczyny powodujące taką sytuację zostały omówione w poprzednim opracowaniu (Broda i Filipek, 2012), w którym zwrócono uwagę na trudności pomiarów związane z napięciem powierzchniowym czy włoskowatością (Adamson, 1997). Zaproponowano (Broda i Filipek, 2012) nową, autorską metodę pomiaru bardzo małych różnic ciśnień oraz skonstruowano odpowiednie stanowisko składające się z dwóch oddzielnych zbiorników pomiarowych oraz przeprowadzono pomiary. Z przeprowadzonych badań (Broda i Filipek, 2012) wynikała konieczność zastosowania stabilizacji temperatury urządzenia oraz kompensacji wpływu ciśnienia atmosferycznego na proces pomiarowy. Niniejsza publikacja przedstawia wyniki kontynuacji badań nad metodami i aparaturą do pomiaru bardzo małych różnic ciśnień z uwzględnieniem zdobytych doświadczeń, w oparciu o nowe stanowisko pomiarowe, którego zasadę działania i budowę przedstawiono na rys. 1-5, kolejno przedstawiając koncepcję wykonania pomiaru małych wartości ciśnienia hydrodynamicznego z kompensacją wpływu ciśnienia atmosferycznego rys. 1; ilustrację obrazującą stan odpowiadający przypadkowi braku przepływu płynu przez badany obiekt rys. 2; omawiając stan odpowiadający przypadkowi przepływu płynu przez badany obiekt rys. 3. Kolejno omówiono stan odpowiadający pomiarowi spadku ciśnienia na badanym obiekcie rys. 4 oraz przedstawiono metodykę pomiaru (zależności (1) - (20)). Zdjęcie stanowiska badawczego oraz jego elementów ilustruje rys. 5. W

  6. Determination of Critical Conditions of Spontaneous Combustion of Coal in Longwall Gob Areas / Wyznaczanie Warunków Krytycznych Samozapalania Węgla W Zrobach Ścian

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Cygankiewicz, Janusz

    2015-09-01

    pożaru niektórych warunków panujących w danym miejscu kopalni, takich jak: - skłonność węgla do samozapalania - zawartość tlenu w powietrzu dopływającym do zagrzewającego się węgla. W pracy przedstawiono numeryczną metodę wyznaczania warunków krytycznych samozapalania węgla w zrobach ścian, czyli takich po spełnieniu których może dojść do samozapalenia. Przyjęto, że znajdujący się w zrobach rozkruszony węgiel ma kształt płaskiej warstwy, sąsiadującej od stropu i spągu ze skałami. Rozważania ograniczono do węgli charakteryzujących się niską zawartością wilgoci. Przyjęto prosty model kinetyki utleniania na powierzchni węgla wyrażony równaniem Arrheniusa. Model ten zakłada niezależność szybkości utleniania od ilości tlenu pochłoniętego przez węgiel. Szybkość reakcji zależy jedynie od temperatury , przy czym występujące w równaniu parametry zmieniają się po osiągnięciu przez węgiel temperatury krytycznej. W artykule przedstawiono matematyczny model samozagrzewania warstwy węgla w zrobach opisujący bilans ciepła w węglu oraz bilans tlenu i bilans ciepła w przepływających gazach. Tworzące model układy równań różniczkowych cząstkowych rozwiązywane są metodami numerycznymi. Opracowany program komputerowy umożliwia wykonywanie stosownych obliczeń. W pracy, na przykładzie węgla z pokładu 405 , przedstawiono sposób wyznaczania warunków krytycznych warstwy rozkruszonego węgla: grubości warstwy, zawartości tlenu w przepływających przez warstwę gazach oraz przewodności cieplnej otaczających skał.

  7. Binary Linear Programming in the Management of Mine Receivables / Binarne Programowanie Liniowe W Zarządzaniu Należnościami Kopalni

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Trzaskuś-Żak, Beata; Żak, Andrzej

    2013-09-01

    model of linear programming, in which the objective function should minimise the anticipated value of the cost of rebates: where: pj - denotes the probability of use of the rebate by customer j. The paper presents two mathematical models. One is a determinist model which can be used under certainty conditions, whereas the other considers the risk of the rebates not being used by the customers. The paper also describes some random experiments with the Monte Carlo method. W artykule zastosowano metodę binarnego programowania liniowego w celu wyboru odbiorców, którym zostanie zaproponowany rabat. W zamian za proponowany rabat, dany odbiorca zobowiązuje się spłacać w założonym terminie należność kopalni. W ten sposób przedsiębiorstwo ma osiągnąć odpowiedni poziom ściągalności należności terminowych. Stanie się to oczywiście kosztem zmniejszenia przychodów, które można zrekompensować poprzez zwiększenie sprzedaży. Wybór odbiorców dokonany został w taki sposób aby sumaryczny koszt zaproponowanego rabatu był dla kopalni jak najmniejszy, czyli: gdzie: KcR - całkowity koszt udzielonych rabatów przez kopalnię kj - koszt udzielenia rabatu j-temu odbiorcy, xj - zmienne decyzyjne, j = 1, …, n - poszczególni odbiorcy. Do obliczeń wykorzystano narzędzie Solver (program Exel). Koszty rabatów wyliczono ze wzoru: kj = ΔPj - Kk(j) gdzie ΔPj - różnica w przychodach od odbiorcy j, Kk(j) - koszt tak zwanego kredytu kupieckiego ponoszonego względem odbiorcy j. Koszt kredytu kupieckiego wyznaczono ze wzoru: gdzie r - stopa procentowa zaciągniętego kredytu bankowego, %, ts - okres ściągania należności, dni (np. t1 = 30, t2 = 45,…, t12 = 360), Ns - wartość należności o terminie ściągalności ts. W artykule zaprezentowano ogólny model binarnego programowania liniowego do zarządzania należnościami, z wykorzystaniem rabatu. Model ten w ogólnej postaci ma: - zminimalizować funkcję celu: przy ograniczeniach: oraz: xjɛ (0,1) gdzie

  8. Use of Cad Systems in Testing the Collision of Underground Transportation Means / Zastosowanie systemów Cad w badaniach kolizyjności środków transportu podziemnego

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Dudek, Marek

    2013-06-01

    A concept of use of CAD systems in testing collision of underground transportation means is presented. Reasons for undertaking this problem are given with end users identified. The concept of the system for collision analyses of transported loads is described. Examples of collision analysis during transportation of powered roof support are given. Presented system is designed to aid planning, organizational and training activities undertaken in management of transportation safety in mines. It will be also possible to use software resources, developed within the system as the didactic material as regards safe transportation process, which include hazards to the employees working in the area of transportation operations. Developed prototype of a system for testing the collision of underground transportation means was positively assessed by employees of the Coal Company, JSC - industrial partner of KOMAG. This prototype is continuously improved and adapted for commercial implementation in the selected coal mines. W pracy przedstawiono koncepcję zastosowania systemów CAD w badaniach kolizyjności środków transportu podziemnego. Określono przyczyny podjęcia tematu oraz zidentyfikowano końcowych użytkowników. Zaprezentowano koncepcję systemu do analiz kolizyjności transportowanych ładunków. Pokazano przykłady analizy kolizyjności podczas transportu sekcji obudowy zmechanizowanej. Przedstawiony system przeznaczony jest do wspomagania działań planistycznych, organizacyjnych i szkoleniowych podejmowanych w zarządzaniu bezpieczeństwem transportu w zakładach górniczych. Opracowane w ramach systemu zasoby programowe będzie można również wykorzystać jako materiał dydaktyczny z zakresu bezpieczeństwa pracy w transporcie, uwzględniający zagrożenia dla pracowników pracujących w bezpośredniej strefie prac transportowych. Opracowany prototyp systemu do badania kolizyjności środków transportu podziemnego został pozytywnie oceniony przez pracownik

  9. Free Surface of the Liquid-Gas Phase Separation as a Measuring Membrane of a Device for Measuring Small Hydrostatic Pressure Difference Values / Powierzchnia Swobodna Rozdziału Faz Ciecz-Gaz Jako Membrana Pomiarowa Urządzenia Do Pomiaru Małych Wartości Różnicy Ciśnienia Hydrostatycznego

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Filipek, Wiktor; Broda, Krzysztof; Branny, Marian

    2015-03-01

    to the broader considerations related to uncertainty of the proposed method's measurements, due to the authors' awareness that this is the first prototype of such a device and, on the basis of this experience, another one will be built and tested. The observations and numerical analysis of the image formed on the screen by the passage of a laser beam through the free surface of the liquid-gas separation show that at low values of pressure difference, the bubble acts as a membrane shifting in the direction of lower pressure, in such way that the displacement is proportional to the pressure difference at both ends of the bubble. The proprietary method of numerical data processing presented in this article, based on analysis of the intensity of color change in a frame moving along a selected line outside of visual changes in the image of the laser beam after passing through the test structure, provided a tool to create first mathematical models to describe the observed changes (2),(3). Presented in this article method of measuring the difference between the free surface levels in two containers, and hence the measurement of hydrostatic pressure difference provides a new tool for laboratory measurements in the fields of science, which were previously unattainable. Do poprawnego opisu przepływu płynu przez ośrodek porowaty niezbędna jest znajomość rozkładu ciśnienia. O ile dla dużych liczb Reynoldsa (przepływy turbulentne) pomiar ciśnienia dostępnymi na rynku przyrządami nie stanowi większego problemu, to dla przepływów laminarnych cieczy (tj. dla liczb Re (Bear, 1988; Duckworth, 1983; Troskolański, 1957) z zakresu 0.01 do 3) nie ma na rynku przyrządów o wystarczającej dokładności. Przyczyny powodujące taką sytuację zostały omówione w poprzednich opracowaniach (Broda i Filipek, 2012, 2013), Dlatego większość prac dotyczących tego zagadnienia dotyczy badań rozkładu prędkości medium filtrującego przez badany o

  10. The first large geological map of Central and Eastern Europe (1815)

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Grigelis, Algimantas; Wójcik, Zbigniew; Narębski, Wojciech; Gelumbauskaitė, Leonora Živilė; Kozák, Jan; Czarniecki, Stanisław

    2008-01-01

    The first large geological map of Central and Eastern Europe was compiled by Stanisław Staszic in the early 19th century. The map is based on the geological survey that Staszic performed in different parts of Poland and adjacent areas. In 1814, Staszic presented his ideas on the geology and mineral sources of Poland and Lithuania. In 1815, he completed the book-length descriptive analysis O ziemorodztwie Karpatów i innych gór i równin Polski przez Stanisława Staszica, which was published in Warsaw and complemented by a large geological map of Central and Eastern Europe. His later studies were compiled in a historico-philosophical treatise titled Ród ludzki (1819-1820). The complete edition of Staszic's works, Dzieła, which also included these publications, appeared over 1816-1820. The geological field survey that he performed over several years, and his study of social-economic problems enabled Staszic to draw in great detail a geological map of the Carpathians, the Central Polish Highlands, Volhynia (modern Ukraine) and the Eastern Alps, as well as the areas of the Polish-Lithuanian Lowlands, the southern coast of the Baltic Sea, Polesye (modern Belarus), Moldova, Transylvania, and Hungary. Staszic was interested in the exploration of mineral deposits, particularly in Poland, which had rock salt, copper and iron ores, and coal. In his monograph and map, he adopted a stratigraphic subdivision based on types of rock contents and organic fossils, which was a slightly modified version of Werner's classification system. The lithological legend sets five classes and 135 different types of rock, and 15 types of ore deposits, using the French names for these. In general, Staszic was an advocate of Werner's paradigm; however, he did not follow exactly the ideas of the German geologist. Staszic's fundamental work recapitulates his views on geological history of Central and Eastern Europe, and brings to an end the Enlightment period in the geology of that part of

  11. Results of the Promethee Method Application in Selecting the Technological System at the Majdan III Open Pit Mine / Wyniki Zastosowania Metody Promethee do Wyboru Systemu Technologicznego W Kopalni Odkrywkowej Majdan III

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Vujić, Slobodan; Hudej, Marjan; Miljanović, Igor

    2013-12-01

    This paper discusses the application of the PROMETHEE model and the results achieved in practice, following the example of the multi-criteria selection of the technological system at the Majdan III clay mineral raw material open pit mine of the Potisje Company, Republic of Serbia. After the introduction comments, reasons are explained for selecting the new technological system, conditions and limitations for the seven alternative solutions considered are described, mathematical foundation for the PROMETHEE method and a multi-criteria model of the problem in question are presented. The solution with the following structure was ranked first and accepted by the Company management as the best: Bucket chain excavator - Conveyor belts - Spreader (ECS), alongside a decision is made on the acquisition of machinery and system construction. The system was put into operation in 2000. The experience and the data accumulated in the previous twelve years confirm that the decision made on the application of the ECS technology was just, and the conclusion lists the benefits achieved. W artykule omówiono zastosowanie modelu Promethee i przedyskutowano uzyskane w ten sposób wyniki na przykładzie wielokryterialnego wyboru systemu technologicznego do zastosowania w kopalni odkrywkowej minerałów ilastych Majdan III, należącej do przedsiębiorstwa górniczego Potisje (Republika Serbii). Po uwagach wprowadzających przedstawiono powody wyboru nowego ciągu technologicznego, omówiono warunki oraz ograniczenia dla siedmiu alternatywnych rozwiązań, podstawy matematyczne metody Promethee oraz wielokryterialny model zagadnienia. Rozwiązanie uznane za najlepsze i zaaprobowane przez zarząd przedsiębiorstwa zakłada zastosowanie następującego ciągu technologicznego: koparka łancuchowa jednonaczyniowa - przenośniki taśmowe - rozkładarka(system ECS). Podjęto także decyzje odnośnie zakupu sprzętu i instalacji systemu, który uruchomiony został w 2000 roku. Doświadczenia i

  12. Stability of Selected PAHs in Sewage Sludge/ Stabilność Wybranych Wwa W Osadach Ściekowych

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Włodarczyk-Makuła, Maria

    2014-09-01

    The aim of the investigations was to estimate the half-life of selected PAHs in sewage sludge. Five hydrocarbons selected from 16 PAHs- EPA were chosen. In this study, the quantity changes in the concentration 3- and 4-ring of PAHs in sewage sludges were investigated. Sewage sludges were stored under aerobic conditions for 12 weeks. At the same time the sewage sludges with the added sodium azide, in order to deactivate the microorganisms (abiotic samples), were also stored. Gas chromatography-mass spectrometry was used to qualify and quantify PAHs in 2-week intervals. Sewage sludges were taken from a municipal wastewater treatment plant. Under experimental conditions the half-lives of individual compounds were diversed. In biotic samples halflife of hydrocarbons was in the range of 19 to 368 days. Half-life of PAHs in abiotic sewage sludges was in the range of 31 to 2961 days. The most persistent were phenanthrene. Celem badań była ocena trwałości WWA w warunkach składowania poprzez wyznaczenie czasu połowicznego rozpadu. Określono zmiany ilościowe WWA w osadach przechowywanych w warunkach tlenowych przez 12 tygodni. W tych samych warunkach pozostawały także osady, w których zahamowano aktywność mikroorganizmów poprzez dodatek azydku sodu. Ilościową analizę WWA prowadzono z wykorzystaniem zestawu GC-MS w odstępach 2-tygodniowych równolegle w osadach biotycznych i abiotycznych. Oznaczano pięć WWA (fluoren, fenentren, antracen, fluoranten, piren), które znajdują się wśród 16 związków podanych na liście EPA. Osady pobrano dwukrotnie z oczyszczalni ścieków komunalnych, które w praktyce kierowane są na składowisko. Zawartość początkowa WWA w osadach była na poziomie 346μg/kg.s.m. W warunkach prowadzonego eksperymentu czas połowicznego rozkładu był zróżnicowany dla poszczególnych związków. W osadach aktywnych biologicznie czas połowicznego rozpadu badanych węglowodorów był w granicach od 19 do 368 dób. Czas po

  13. The Effectiveness of Organic Pollutants Removal in Constructed Wetland with Horizontal Sub-Surface Flow / Efektywność Usuwania Zanieczyszczeń Organicznych W Oczyszczalni Hydrofitowej

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Jakubaszek, Anita; Sadecka, Zofia

    2015-03-01

    This paper presents the results of the research work related to the removal efficiency from wastewater organic pollutants and suspended solids at HSSF (horizontal subsurface flow) constructed wetland. The average effectiveness defined as loss of value COD in wastewater has reached 77%, for BOD5 - 80% and TOC - 82%. The effect of seasonal temperature changes and the period of plant vegetation and rest on the effectiveness of wastewater treatment were also analyzed. The results of the presented research showed a decrease in the efficiency of removing organic pollutants from wastewater and suspended solids in the autumn and winter. During the vegetation the object in Małyszyn has been characterized by the effectiveness of wastewater treatment at the level of 78% for COD, 82% for BOD5, and in the non-vegetation period the effectiveness has decreased up to 75% for COD and 74% for BOD5. During the plants growth the total suspension was removed in 88%, whereas during the plants rest efficiency of removing lowered to 69%. W pracy przedstawiono wyniki badań dotyczące efektywności usuwania ze ścieków zanieczyszczeń organicznych w oczyszczalni hydrofitowej. Średnia skuteczność oczyszczania wyrażona jako obniżenie wartości ChZT w ściekach była na poziomie 77%, dla BZT5 80%, a dla OWO 82%. Analizowano również wpływ sezonowych zmian temperatury oraz okresu wegetacji i spoczynku roślin na skuteczność oczyszczania ścieków. Wyniki badań wykazały obniżenie efektywności usuwania zanieczyszczeń organicznych ze ścieków wyrażonych przez ChZT i BZT5 oraz zawiesiny ogólnej w okresie jesienno-zimowym. W okresie wegetacyjnym obiekt w Małyszynie charakteryzował się efektywnością oczyszczania ścieków na poziomie: 78% dla ChZT, 82% dla BZT5, a w sezonie pozawegetacyjnym skuteczność uległa obniżeniu do 75% w przypadku ChZT oraz 74% dla BZT5. Zawiesina ogólna w okresie wegetacji trzciny usuwana była w 88%, a w okresie powegetacyjnym w 69%.

  14. Coal-Mine Liquidation as a Strategic Managerial Decision: a Decision-Making Model Based on the Options Approach / Likwidacja Kopalni Jako Strategiczna Decyzja Menedżerska: Model Decyzyjny Z Wykorzystaniem Podejścia Opcyjnego

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Jewartowski, Tomasz; Mizerka, Jacek; Mróz, Cezary

    2015-09-01

    The aim of this paper is to determine the optimal time of coal mine liquidation given the necessity of bearing the costs of post-mining reclamation. In order to consider the volatility of parameters important for making a liquidation decision and the entrepreneur's flexibility in the decision-making process, the real options approach was applied. Mine liquidation, which is inextricably linked to post-mining reclamation, is examined as an American put option on the market value of continuing the mine's operation which plays the role of the underlying asset. In turn, the role of the exercise price is played by expenditures for mine liquidation and post-mining reclamation, which can be avoided if the decision to close the mine is taken before all the deposits are exhausted. The liquidation option is exercised when the value of liquidation and reclamation cost savings significantly exceeds the continuation value. Mine liquidation was additionally made conditional on the value of funds accumulated to finance post-mining reclamation. Artykuł dotyczy ustalenia optymalnego momentu likwidacji kopalni w związku z koniecznością ponoszenia kosztów rekultywacji gruntów pokopalnianych. W celu uwzględnienia zmienności wartości parametrów istotnych dla podjęcia decyzji o likwidacji oraz elastyczności w podejmowaniu decyzji przez przedsiębiorcę, wykorzystano podejście opcyjne. Likwidację kopalni, która jest nierozłącznie związana z rekultywacją terenów pokopalnianych, rozpatruje się jako amerykańską opcję sprzedaży (put) wystawioną na rynkową wartość kontynuacji działalności kopalni pełniącą rolę instrumentu bazowego. Z kolei rolę ceny wykonania odgrywają nakłady na likwidację kopalni i rekultywację terenów pokopalnianych, poniesienia których można uniknąć, gdy decyzja o wstrzymaniu eksploatacji zapadnie przed wyczerpaniem się złoża. Opcja likwidacji jest wykonywana, gdy kwota nakładów na likwidację i rekultywację znacz

  15. Empirical tests of performance of some M - estimators

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Banaś, Marek; Ligas, Marcin

    2014-12-01

    The paper presents an empirical comparison of performance of three well known M - estimators (i.e. Huber, Tukey and Hampel's M - estimators) and also some new ones. The new M - estimators were motivated by weighting functions applied in orthogonal polynomials theory, kernel density estimation as well as one derived from Wigner semicircle probability distribution. M - estimators were used to detect outlying observations in contaminated datasets. Calculations were performed using iteratively reweighted least-squares (IRLS). Since the residual variance (used in covariance matrices construction) is not a robust measure of scale the tests employed also robust measures i.e. interquartile range and normalized median absolute deviation. The methods were tested on a simple leveling network in a large number of variants showing bad and good sides of M - estimation. The new M - estimators have been equipped with theoretical tuning constants to obtain 95% efficiency with respect to the standard normal distribution. The need for data - dependent tuning constants rather than those established theoretically is also pointed out. W artykule przedstawiono empiryczne porównanie trzech dobrze znanych M - estymatorów (Huber'a, Tukey'a oraz Hampel'a) jak również kilku nowych. Nowe estymatory motywowane były funkcjami wagowymi wykorzystywanymi w teorii wielomianów ortogonalnych, estymacji jądrowej oraz jeden motywowany przez funkcję gęstości "półokręgu" Wigner'a. Każdy z estymatorów został użyty do wykrywania obserwacji odstających w skażonych zbiorach danych. Obliczenia wykonano za pomocą "reważonej" metody najmniejszych kwadratów. Ze względu na fakt, iż wariancja resztowa (używana w konstrukcji macierzy kowariancyjnych) nie jest odpornym estymatorem skali, w testach wykorzystano również odporne miary takie jak: rozstęp ćwiartkowy oraz znormalizowane odchylenie medianowe. Testy wykonano na prostej sieci niwelacyjnej w dużej ilości wariantów ukazuj

  16. Underground Tourist Routes in the Context of Sustainable Development / Podziemne Trasy Turystyczne W Procesie Zrównoważonego Rozwoju

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Wieja, Tomasz; Chmura, Janusz; Bartos, Maciej

    2015-09-01

    residence patterns that have emerged over centuries. Well - preserved and protected excavations are the relics of the past, are part of the cultural heritage and become a rich source of knowledge about history. Ostanie lata przyniosły rozwój skoncentrowany na maksymalizacji zysków ekonomicznych i politycznych. Doprowadził on do kryzysów środowiskowych, społecznych, a nawet gospodarczych. Przyczyniło się to do powstania koncepcji zrównoważonego rozwoju. Jest to dążenie do poprawy jakości życia przy zachowaniu równości społecznej, bioróżnorodności i bogactwa zasobów naturalnych. Bardziej świadome i aktywne społeczeństwo ma do odegrania kluczową rolę w zrównoważonym rozwoju. Z jednej strony jest regulatorem wpływu gospodarki na środowisko, zaś z drugiej kapitał społeczny zapewnia ciągłość wizji rozwoju i planowania jej realizacji. Ochrona zabytkowych podziemi bardzo dobrze wpisuje sie w proces zrównoważonego rozwoju. Zachowane i udostępnione zabytkowe podziemia są częścią dziedzictwa kulturowego i mają za zadanie zachowania wartości historycznych, kulturowych, przyrodniczych, a także użytkowych. W ostatnich latach obserwuje się intensywny rozwój działań zmierzających do wykorzystania zabytkowych podziemi do celów użytkowych. Problem rewitalizacji zabytkowych podziemi, a więc przywracanie "do życia" starych wyrobisk, jest bardzo skomplikowanym procesem przywracania pierwotnych funkcji nieczynnym lub zdegradowanym obiektom podziemnym. W procesie projektowania bardzo ważne są działania zgodnie z procesami naturalnymi obowiązującymi w przyrodzie. Zabezpieczane i adaptowane podziemia muszą w rezultacie działań człowieka być "przyjazne" i akceptowane przez użytkowników, będąc elementem ochrony dziedzictwa kulturowego człowieka, a więc częścią składową zrównoważonego rozwoju. Problemy techniczne występujące przy adaptacji zabytkowych podziemi są nie tylko praktycznym zastosowaniem nauki, ale tak

  17. Atmospheric Circulation Influence on the Winter Thermal Conditions in Poland in 2021-2050 Based on the RACMO2 Model

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Jędruszkiewicz, Joanna; Piotrowski, Piotr

    2012-01-01

    ą oparte są m.in. o prognozy występowania krótszych zim oraz cieńszej i krócej zalegającej pokrywie śnieżnej wpływającej w znacznym stopniu na albedo i ilość ciepła zatrzymywanego przez grunt. Jedną z ważniejszych przyczyn zmienności temperatury powietrza jest cyrkulacja powietrza. Pomimo licznych badań dotyczących powiązań cyrkulacyjno-termicznych w XX wieku prowadzonych przez polskich badaczy, brakuje opracowań dotyczących wpływu cyrkulacji atmosferycznej na prognozowane zmiany temperatury w XXI wieku. Celem opracowania jest zbadanie tych relacji dla zimy z okresu 2021-2050 w porównaniu z obserwacjami z lat 1971-2000. W pracy posłużono się danymi średniej dobowej temperatury powietrza oraz ciśnienia atmosferycznego na poziomie morza z regionalnego modelu RACMO2 opracowanego w ramach projektu ENSEMBLES. Symulowane wartości temperatury z modelu zostały poddane korekcji za pomocą metody kwantylowej. Wyniki modelu jednoznacznie wskazują na wzrost cyrkulacji cyklonalnej o ponad 18% miedzy latami 2021-2050 a 1971-2000. Szczególnie wysoki wzrost częstości cyrkulacji cyklonalnej oczekiwany jest z kierunków południowozachodniego i zachodniego o 7 i 8%. Z drugiej strony prognozowany jest wyraźny spadek częstości występowania cyrkulacji antycyklonalnej z kierunków zachodniego i północnozachodniego o ok. 9 i 5%. Największy wzrost temperatury powinien towarzyszyć występowaniu cyrkulacji SEc od 2 na wschodzie do 4°C na zachodzie kraju. Istotne ochłodzenie prognozowane jest z kierunku NW podczas cyrkulacji cyklonalnej miejscami nawet poniżej 1°C w zachodniej i południowej Polsce. W omawianym 30-leciu prawdopodobnie coraz rzadziej będzie występować sytuacja blokadowa, natomiast coraz częsciej pozytywna faza NAO.

  18. A Complex Use of the Materials Extracted from an Open-Cast Lignite Mine

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Buryan, Petr; Bučko, Zdeněk; Mika, Petr

    2014-12-01

    The company Sokolovská uhelná, was the largest producer of city gas in the Czech Republic. After its substitution by natural gas the gasification technology became the basis of the production of electricity in the combine cycle power plant with total output 400 MW. For the possibility of gasification of liquid by- -products forming during the coal gasification a entrained-flow gasifier capable to process also alternative liquid fuels has been in installed. The concentrated waste gas with these sulphur compounds is conducted to the desulphurisation where the highly desired, pure, 96 % H2SO4 is produced. Briquettable brown coal is crushed, milled and dried and then it is passed into briquetting presses where briquettes, used mainly as a fuel in households, are pressed without binder in the punch under the pressure of 175 MPa. Fine brown coal dust (multidust) is commercially used for heat production in pulverized-coal burners. It forms not only during coal drying after separation on electrostatic separators, but it is also acquired by milling of dried coal in a vibratory bar mill. Slag from boilers of classical power plant, cinder form generators and ashes deposited at the dump are dehydrated and they are used as a quality bedding material during construction of communications in the mines of SUAS. Fly ash is used in building industry for partial substitution of cement in concrete. Flue gases after separation of fly ash are desulphurized by wet limestone method, where the main product is gypsum used, among others, in the building industry. Expanded clays from overburdens of coal seams, that are raw material for the production of "Liapor" artificial aggregate, are used heavily. This artificial aggregate is characterized by outstanding thermal and acoustic insulating properties. Przedsiębiorstwo Sokolovska uhelna jest największym producentem gazu miejskiego w Republice Czeskiej. Po jego zastąpieniu przez gaz ziemny, technologia gazyfikacji stała się podstawą do

  19. Free Surface of the Liquid-Gas Phase Separation as a Measuring Membrane of a Device for Measuring Small Hydrostatic Pressure Difference Values / Powierzchnia Swobodna Rozdziału Faz Ciecz-Gaz Jako Membrana Pomiarowa Urządzenia Do Pomiaru Małych Wartości Różnicy Ciśnienia Hydrostatycznego

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Filipek, Wiktor; Broda, Krzysztof; Branny, Marian

    2015-03-01

    to the broader considerations related to uncertainty of the proposed method's measurements, due to the authors' awareness that this is the first prototype of such a device and, on the basis of this experience, another one will be built and tested. The observations and numerical analysis of the image formed on the screen by the passage of a laser beam through the free surface of the liquid-gas separation show that at low values of pressure difference, the bubble acts as a membrane shifting in the direction of lower pressure, in such way that the displacement is proportional to the pressure difference at both ends of the bubble. The proprietary method of numerical data processing presented in this article, based on analysis of the intensity of color change in a frame moving along a selected line outside of visual changes in the image of the laser beam after passing through the test structure, provided a tool to create first mathematical models to describe the observed changes (2),(3). Presented in this article method of measuring the difference between the free surface levels in two containers, and hence the measurement of hydrostatic pressure difference provides a new tool for laboratory measurements in the fields of science, which were previously unattainable. Do poprawnego opisu przepływu płynu przez ośrodek porowaty niezbędna jest znajomość rozkładu ciśnienia. O ile dla dużych liczb Reynoldsa (przepływy turbulentne) pomiar ciśnienia dostępnymi na rynku przyrządami nie stanowi większego problemu, to dla przepływów laminarnych cieczy (tj. dla liczb Re (Bear, 1988; Duckworth, 1983; Troskolański, 1957) z zakresu 0.01 do 3) nie ma na rynku przyrządów o wystarczającej dokładności. Przyczyny powodujące taką sytuację zostały omówione w poprzednich opracowaniach (Broda i Filipek, 2012, 2013), Dlatego większość prac dotyczących tego zagadnienia dotyczy badań rozkładu prędkości medium filtrującego przez badany o

  20. The Influence of Shale Rock Fracturing Equipment Operation on Atmospheric Air Quality

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Bogacki, Marek; Macuda, Jan

    2014-12-01

    specyfiki odwiertu i waha się od kilkunastu do kilkudziesięciu tysięcy kW. Przykładowy zestaw urządzeń technologicznych wykorzystywanych w procesie szczelinowania zamieszczono na rysunku 1. Podczas pracy silników do atmosfery emitowane są między innymi następujące substancje: tlenki azotu (NOx), ditlenek siarki (SO2), tlenek węgla (CO), pył PM10, amoniak, benzo(a)piren (B(a)P), benzen, toluen, ksylen, formaldehyd, acetaldehyd, akroleina. Skutkiem emisji mogą być przekroczenia dopuszczalnych, określonych prawem wartości stężeń substancji w powietrzu. W artykule skoncentrowano się na ocenie wpływu na jakość powietrza atmosferycznego emisji substancji pyłowo-gazowych towarzyszących procesowi szczelinowania skał łupkowych. Badania miały charakter modelowy. W oparciu o analizę przebiegu szeregu procesów szczelinowania hydraulicznego wykonywanych na wiertniach zlokalizowanych w Polsce i za granicą zbudowano przykładowy model procesu, który posłużył do wykonania symulacji propagacji zanieczyszczeń emitowanych substancji w powietrzu w zadeklarowanym obszarze obliczeniowym stanowiącym teren o wymiarach 1150 m × 1150 m. Dla urealnienia wyników obliczeń umiejscowiono model badanego obszaru w okolicach Gdańska i przypisano mu charakterystyczne dla tego rejonu parametry meteorologiczne i orograficzne. W środku analizowanego obszaru zlokalizowano teren wiertni o wymiarach 150 m x 150 m. Pole emisji kształtowane było przez 12 silników wysokoprężnych napędzających agregaty pompowe, każdy o mocy 1680 kW. Czas pracy pojedynczego silnika ustalono na 52 godziny w roku (13 zabiegów szczelinowania, każdy trwający 4 godziny). W obliczeniach założono, że podczas trwania szczelinowania wszystkie silniki będą pracowały równocześnie i będą obciążone w 100 %. W artykule dużo uwagi poświęcono poprawnemu zamodelowaniu rzeczywistego pola emisji. Scharakteryzowano parametry techniczne silników oraz zużywanych przez nie paliw

  1. Reliability Analysis of Drilling Operation in Open Pit Mines / Analiza niezawodności urządzeń wiertniczych wykorzystywanych w kopalniach odkrywkowych

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Rahimdel, M. J.; Ataei, M.; Kakaei, R.; Hoseinie, S. H.

    2013-06-01

    możliwych stanów działania, a prawdopodobieństwa znalezienia się jednego z urządzeń wiertniczych w każdym z podanych stanów obliczono z wykorzystaniem teorii Markowa. Wyniki pokazują, że poziom prawdopodobieństwa tego, że wszystkie urządzenia wiertnicze znajdować się będą w stanie gwarantującym ich właściwe działanie wynosi 77.2%. Biorąc pod uwagę 360 dni roboczych w roku, oznacza to, że prace wiertnicze prowadzone być mogą w warunkach niezawodności przez 277.92 dni w roku.

  2. Assessment of Self-Heating Susceptibility of Indian Coal Seams - A Neural Network Approach

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Panigrahi, D. C.; Ray, S. K.

    2014-12-01

    The paper addresses an electro-chemical method called wet oxidation potential technique for determining the susceptibility of coal to spontaneous combustion. Altogether 78 coal samples collected from thirteen different mining companies spreading over most of the Indian Coalfields have been used for this experimental investigation and 936 experiments have been carried out by varying different experimental conditions to standardize this method for wider application. Thus for a particular sample 12 experiments of wet oxidation potential method were carried out. The results of wet oxidation potential (WOP) method have been correlated with the intrinsic properties of coal by carrying out proximate, ultimate and petrographic analyses of the coal samples. Correlation studies have been carried out with Design Expert 7.0.0 software. Further, artificial neural network (ANN) analysis was performed to ensure best combination of experimental conditions to be used for obtaining optimum results in this method. All the above mentioned analysis clearly spelt out that the experimental conditions should be 0.2 N KMnO4 solution with 1 N KOH at 45°C to achieve optimum results for finding out the susceptibility of coal to spontaneous combustion. The results have been validated with Crossing Point Temperature (CPT) data which is widely used in Indian mining scenario. W pracy omówiono możliwości wykorzystania metody elektro-chemicznej zwanej metodą określania potencjału utleniającego w procesie mokrym do określania skłonności węgla do samozapłonu. Dla potrzeb eksperymentu zebrano 78 próbek węgla z trzynastu kopalni w obrębie Indyjskiego Zagłębia Węglowego. Przeprowadzono 936 eksperymentów, w różnych warunkach prowadzenia procesu aby zapewnić standaryzację metody w celu jej szerszego zastosowania. Dla każdej próbki przeprowadzono 12 eksperymentów metodą badania potencjału utleniającego w procesie mokrym. Wyniki skorelowano z własnościami danego węgla przez

  3. Renovation and Modernization of Residential Structures in Gliwice Based on Survey of the Environment Built from the Years 1848-2014 / Renowacja I Modernizacja Struktury Mieszkaniowej W Gliwicach Na Podstawie Badań Ankietowych Środowiska Zbudowanego Z Lat 1848-2014

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Cibis, Jerzy; Serdyńska, Joanna

    2015-03-01

    badanych zbiorów. Wyniki badań pozwalają wskazać prawidłowości dotyczące zakresu dokonywanych zmian w poszczególnych okresach i - pośrednio - dają przesłanki do oceny środowiska zbudowanego pod kątem spełnienia oczekiwań i potrzeb mieszkańców. Analiza przedstawionych założeń zwraca również uwagę na cykle życia mieszkania, jako elementu pierwotnego ulegającego transformacji podczas adaptacji, modernizacji i przebudowy środowiska mieszkaniowego do zmieniających się w czasie potrzeb użytkowych. Zakres wprowadzonych przez nich zmian w obrębie mieszkania pozwala ocenić trafność rozwiązań funkcjonalno-przestrzennych, technicznych i technologicznych, charakterystycznych dla okresu, w którym powstały.

  4. Evolution of the Structure and Mechanical Strength of a Coal Particle During Combustion in the Atmosphere of Air and the Mixture of Oxygen and Carbon Dioxide / Ewolucja Struktury Oraz Wytrzymałości Mechanicznej Ziarna Węgla Podczas Spalania W Atmosferze Powietrza Oraz Mieszaninie Tlenu I Dwutlenku Węgla

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Pełka, Piotr; Golański, Grzegorz; Wieczorek, Paweł

    2013-09-01

    : wytrzymałość na ściskanie, twardości Vickersa oraz współczynnik kruchości. Analizę uzupełniono zdjęciami mikroskopowymi powierzchni ziaren wykonanymi za pomocą mikroskopu sił atomowych. Otrzymane rezultaty wskazują na bardzo wyraźne zmiany wytrzymałościowe węgla podczas jego spalania, szczególnie w chwili zapłonu karbonizatu. Uzyskane wyniki bardzo dobrze korelują z opisywanymi przez innych autorów procesami rozdrabniania węgla (Basu, 1999; Chirone et al., 1991) podczas spalania w warunkach cyrkulacyjnej warstwy fluidalnej. Tłumaczą gwałtowną zmianę podatności na erozję w warunkach bez spalania oraz z towarzyszącym spalaniem. Rezultaty badań mogą posłużyć jako parametry wytrzymałościowe w modelowaniu ubytku masy ziaren węgla w trudnych do opisania warunkach cyrkulacyjnej warstwy fluidalnej.

  5. The Use of 3D Graphic Modelling in Geoarchaeological Investigations (Bykowszczyzna Archaeological Site near Kock, E Poland)

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Łojek, Jacek

    2012-01-01

    jego rozszerzeń: Spatial Analyst i 3D Analyst wykorzystywane jako narzędzia analityczne w geomorfologii, w sposób nowatorski zostały zastosowane w pracach inwentaryzacyjnych na stanowisku archeologicznym. Wykonywane tradycyjnymi metodami szkice terenowe, są w tym przypadku tylko podkładem umożliwiającym wprowadzenie danych do programu, a nie jak dotychczas materiałem dokumentacyjnym samym w sobie. Zaproponowana przez autora metoda wizualizacji danych, daje nowe możliwości wykorzystania programów środowiska GIS oraz jest kolejnym krokiem w dziedzinie współpracy geografów i archeologów.

  6. Research about Automatic Adjustment Solution of the Advance Force at the Perffusion Drills Using Fluid Elements / Badanie Systemu Automatycznej Regulacji SIŁY Posuwu W Wiertnicach Udarowych Z Wykorzystaniem ELEMENTÓW PŁYNOWYCH

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Cotetiu, Adriana; Cotetiu, Radu; Ungureanu, Nicolae

    2013-12-01

    This paper presents the actual solution used by Secoma Company and part of research regarding a personal solution concerning the implementation of the digital devices in the pressing strength's control of a pneumatic rotating drill, which is included in the structure of the drilling installation. The monostable fluidic element, which was proposed to be used, is a special device, with an incompressible fluid as supply jet and compressible fluid as command jet. The fluidic command proposed solution presents superior advantages given the existing variants and the automation solutions with electronic components. This is due to the higher security in hostile work environments (moist environment, with high methane gas contents, with fire danger, with high temperature) of their high feasibility and maintenance. For the practical achievement of the automated regulation with fluidic elements, of the type tested in the experimental plan, it is necessary to choose a monostabile fluidic amplifier for the prototype device, which respects several clear conditions regarding wall attachment angle and geometrical parameters. W pracy przedstawiono rozwiązanie stosowane przez firmę Secoma oraz omówiono część badań dotyczących rozwiązań w dziedzinie implementacji urządzeń cyfrowych do regulacji siły naporu w obrotowych wiertnicach pneumatycznych będących częścią urządzenia wiertniczego. Zaproponowano użycie mono-stabilnego elementu płynowego, będącego specjalnym urządzeniem zawierającym płyn nieściśliwy jako strugę zasilająca i płyn ściśliwy jako strugę sterującą. Rozwiązanie z wykorzystaniem elementu płynowego daje dodatkowe korzyści w odniesieniu do obecnie stosowanych rozwiązań zawierających komponenty elektryczne, przyczyniając się do poprawy bezpieczeństwa pracy w środowisku niebezpiecznym (w warunkach wysokiej wilgotności, wysokich stężeń metanu, zagrożenia pożarowego, wysokich temperatur), ponadto są one łatwe w użyciu i

  7. Allelopathic Effects of Cyanobacterial Filtrates on Baltic Diatom

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Śliwińska, Sylwia; Latała, Adam

    2012-01-01

    Allelopathy may be one of the factors affecting the formation of massive and harmful algal blooms in aquatic environments. Recent studies indicate that blooms of cyanobacteria in the Baltic Sea has grown significantly in last decades, so it is important to determine the allelopathic interactions between the dominant species of cyanobacteria and microalgae. In this work we investigated the influence of allelopathic compounds on the growth of Skeletonema marinoi by addition of cell-free filtrate of the Baltic cyanobacterium Nodularia spumigena cultures grown under different temperature (15-25°C). Additionally the effects of filtrates of both an exponential and a stationary growing culture of N. spumigena were tested on diatom. These studies indicate that high temperature affected the donor species by increasing its production of allelochemicals. The highest drop of growth of analyzed diatom were observed after the addition of cell-free filtrate obtained from N. spumigena grown at 25°C and constituted 70% of their control. N. spumigena was only allelopathic in exponential growth phase, whereas the cyanobacteria filtrate from stationary phase have any effect on S. marinoi. These findings suggest that N. spumigena may reveal allelopathic activity and that the production of allelopathic substances is influenced by the temperature and growth phase of cyanobacteria. Allelopatia może być kluczowym czynnikiem wpływającym na tworzenie się masowych zakwitów sinic w wielu wodnych ekosystemach. Badania pokazują, że zakwity sinic w Morzu Bałtyckim w ostatnich dekadach znacznie się nasiliły, dlatego tak ważne jest określenie stopnia oddziaływania allelopatycznego dominujących w tym akwenie gatunków fitoplanktonu. W przeprowadzonych badaniach określono wpływ związków allelopatycznych produkowanych przez bałtycką sinicę Nodularia spumigena hodowaną w różnych temperaturach (15-25°C) na wzrost okrzemki Skeletonema marinoi. Dodatkowo w niniejszej pracy por

  8. Finding the Best-Fit Polynomial Approximation in Evaluating Drill Data: the Application of a Generalized Inverse Matrix / Poszukiwanie Najlepszej ZGODNOŚCI W PRZYBLIŻENIU Wielomianowym Wykorzystanej do Oceny Danych Z ODWIERTÓW - Zastosowanie UOGÓLNIONEJ Macierzy Odwrotnej

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Karakus, Dogan

    2013-12-01

    najlepszej zgodności przechodząca przez zmienne losowe wyrażana jest właśnie poprzez przybliżenie wielomianowe. W geofizyce, gdzie liczba próbek losowych jest zazwyczaj bardzo wysoka, wiarygodne rozwiązania uzyskać można jedynie przy wykorzystaniu wielomianów wyższych stopni. Określenie współczynników w tego typu wielomia nach jest skomplikowaną procedurą obliczeniową. W pracy tej poszukiwane współczynniki wielomianu wyższych stopni obliczono przy zastosowaniu metody uogólnionej macierzy odwrotnej. Opracowano odpowiedni algorytm komputerowy do obliczania stopnia wielomianu, zapewniający najlepszą regresję pomiędzy wartościami otrzymanymi z rozwiązań bazujących na wielomianach różnych stopni i losowymi danymi z obserwacji, o znanych wartościach. Rozwiązanie to przetestowano z użyciem danych uzyskanych z zastosowań praktycznych. W tym zastosowaniu użyto danych o wartości opałowej pochodzących z 83 odwiertów wykonanych w zagłębiu węglowym w południowo- zachodniej Turcji, wyniki obliczeń przedyskutowano w kontekście zagadnień uwzględnionych w niniejszej pracy.

  9. Application of methods for area calculation of geodesic polygons on Polish administrative units / Zastosowanie metod obliczania pól powierzchni wieloboków geodezyjnych na przykładzie jednostek administracyjnych w Polsce

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Pędzich, Paweł; Kuźma, Marta

    2012-11-01

    The paper presents methods of area calculation, which may be applied for big geodesic polygons on the ellipsoid. Proposal developed by the authors of this paper is discussed. The proposed methods are compared with other, alternative methods of area calculation of such polygons. Test calculations are performed for administrative units in Poland. The obtained results are also compared with areas of those units registered in statistical annals. Utilisation of the equal-area map projections of the ellipsoid onto a plane seems to be the best solution for the discussed task. In the case of small distances between points we may expect accurate results of calculations, since the area size is influenced by the projection reductions only, which are small in such cases. In some cases their influence on results of calculations may be neglected. Then, only re-calculation of co-ordinates from the GRS80 ellipsoid to the cartographic, equal-area projection is required. Umiejętność obliczania pól wieloboków geodezyjnych, czyli takich, których bokami są odcinki linii geodezyjnych, ma istotne znaczenie w praktyce geodezyjnej i kartograficznej. Jednym z podstawowych zadań wykonywanych przez geodetów i kartografów jest obliczanie pól różnych obiektów powierzchniowych takich jak gmina, województwo, obszary użytków gruntowych itp. Jeżeli zadanie sprowadza się tylko do powierzchni kuli lub płaszczyzny to rozwiązanie jest stosunkowo łatwe. Zadanie komplikuje się, jeżeli za powierzchnię odniesienia fizycznej powierzchni Ziemi przyjmiemy elipsoidę obrotową, ponieważ nie ma ścisłych wzorów, które pozwalałyby na realizację takiego zadania; są jedynie wzory przybliżone mające zastosowanie dla niewielkich obszarów. Trudności pojawiają się szczególnie w przypadku dużych wieloboków zlokalizowanych na elipsoidzie obrotowej spłaszczonej. W artykule przedstawiono metody obliczania pól powierzchni, które mogą być stosowane dla dużych wielobok

  10. Renovation of Shaft Mining Building No. 2 in Kłodawa Salt Mine/ Renowacja Budynku Nadszybia Nr 2 Na Terenie Kopalni Soli "Kłodawa" S.A.

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Błaszczyński, Tomasz; Wielentejczyk, Przemysław

    2015-06-01

    The paper presents the renovation process of the shaft mining building No. 2 situated in the Kłodawa Salt Mine. A technical state of the facility required immediate reinforcement of structural elements, which was confirmed by expertise carried out by the authors. A lack of repairs could be the cause of building damage. The progress of corrosion in some steel profiles of columns or floors was very advanced. The state of the building was rapidly worsening due to the very high salinity of the indoor environment, moisture (building not insulated) and vibrating engines of machinery operating on different floors felt throughout the facility. After carrying out the technical expertise, working plans and specifications, and relevant numerical analysis, the modernization process was realized by the reinforcement or rebuilding of structural elements. Referat przedstawia sposób remontu i naprawy konstrukcji nośnej i obudowy budynku nadszybia nr 2 na terenie Kopalni Soli "Kłodawa". Elementy konstrukcyjne budynku wymagały natychmiastowego wzmocnienia, co potwierdziła ekspertyza wykonana przez autorów. Zaniechanie prac remontowych groziło awarią budowlaną pomimo przeprowadzonej wcześniej w 2002 r. naprawy. Postęp korozji w niektórych profilach stalowych słupów czy stropów był bardzo zaawansowany. Stan obiektu pogarszał się szybko ze względu na bardzo duże zasolenie środowiska, wilgoć (budynek nieocieplony) oraz pracujące na poszczególnych poziomach maszyny wytwarzające duże drgania wyczuwalne w każdym miejscu obiektu. Wykonano ekspertyzę i projekt wykonawczy przed przystąpieniem do prac renowacyjnych. Przeprowadzono stosowną analizę numeryczną budynku uwzględniając w obliczeniach osłabione korozją elementy pomniejszając odpowiednio w modelu ich parametry wytrzymałościowe. Na tej podstawie zaproponowano stosowne wzmocnienia. Zastosowano technologie wzmocnień stosując wymianę profili stalowych, wspawywanie dodatkowych profili lub blach

  11. Decision Trees in the Analysis of the Intensity of Damage to Portal Frame Buildings in Mining Areas / Drzewa Decyzyjne W Analizie Intensywności Uszkodzeń Budynków Halowych Na Terenach Górniczych

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Firek, Karol; Rusek, Janusz; Wodyński, Aleksander

    2015-09-01

    The article presents a preliminary database analysis regarding the technical condition of 94 portal frame buildings located in the mining area of Legnica-Głogów Copper District (LGOM), using the methodology of decision trees. The scope of the analysis was divided into two stages. The first one included creating a decision tree by a standard CART method, and determining the importance of individual damage indices in the values of the technical wear of buildings. The second one was based on verification of the created decision tree and the importance of these indices in the technical wear of buildings by means of a simulation of individual dendritic models using the method of random forest. The obtained results confirmed the usefulness of decision trees in the early stage of data analysis. This methodology allows to build the initial model to describe the interaction between variables and to infer about the importance of individual input variables. Celem prezentowanych w artykule badań było sprawdzenie możliwości pozyskiwania informacji na temat udziału uszkodzeń w zużyciu technicznym zabudowy terenu górniczego z wykorzystaniem metody drzew decyzyjnych. Badania przeprowadzono na podstawie utworzonej przez autorów bazy danych o stanie technicznym i uszkodzeniach 94 budynków typu halowego, usytuowanych na terenie górniczym Legnicko-Głogowskiego Okręgu Miedziowego (LGOM). Do analiz przyjęto metodę drzew decyzyjnych CART - Classification & Regression Tree, na bazie której utworzono model aproksymujący wartość zużycia technicznego budynków. W efekcie ustalono wpływ poszczególnych zmiennych na przebieg modelowanego procesu (Rys. 3 i 4). W drugim etapie, stosując metodę losowych lasów przeprowadzono weryfikację wyników uzyskanych dla modelu utworzonego metodą CART (Tab. 2). Przeprowadzone badania pozwoliły na ustalenie udziałów wyspecyfikowanych kategorii uszkodzeń elementów badanych budynków w ich stopniu zużycia technicznego. Najwi

  12. The Modernization of the Energy Sector in Denmark / Modernizacja Sektora Energii W Danii

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Frączek, Paweł

    2015-03-01

    ą reformy było zobowiązanie wszystkich grup odbiorców, w tym odbiorców domowych, do płacenia podatku, którego wysokość została uzależniona od wielkości emisji CO2 wywołanej spalaniem paliw. Podatek ten jest formą przeniesienia na odbiorcę finalnego kosztów efektów zewnętrznych wywołanych przez zużycie nośników energii pierwotnej. Współcześnie sektor energii w Danii charakteryzuje się zróżnicowaną strukturą źródeł energii pierwotnej. Mimo ograniczenia znaczenia ropy naftowej w dalszym ciągu ma ona największy udział (44% w 2011 r.) w bilansie energetycznym Danii (BP, 2012). Oprócz tego paliwa po ponad 15% udziału mają węgiel, gaz ziemny i OZE. Należy podkreślić, że udział OZE w produkcji energii elektrycznej w Danii jest jednym z najwyższych na świecie, co wiąże się z poparciem społecznym dla stosowania tego rodzaju źródeł. Istotnym elementem polityki energetycznej Danii jest silna pozycja OZE oraz duża efektywność zużycia nośników energii. Zmiany polityki energetycznej przyczyniły się do zwiększenia niezależności energetycznej Danii, co wiązało się głównie z wprowadzeniem do eksploatacji w początku lat 80. XX wieku złóż ropy naftowej i gazu ziemnego. W wyniku prowadzonych prac poszukiwawczych w 1997 r. Dania po raz pierwszy stała się w pełni wystarczalna energetycznie. Do zwiększenia bezpieczeństwa energetycznego Danii przyczynia się także obserwowany począwszy od ostatniej dekady XX wieku, rosnący udział OZE. W kolejnych latach, zgodnie z priorytetami duńskiej polityki w tym zakresie, znaczenie tych paliw w zapewnieniu bezpieczeństwa energetycznego kraju wzrośnie. Podejście to jest związane z oczekiwaniami społecznymi, aby polityka energetyczna Danii pozwalała na wdrażanie koncepcji rozwoju zrównoważonego i trwałego. Prowadzona polityka energetyczna przyczynia się także do poprawy konkurencyjności duńskiej gospodarki przez rozwój technologii energetycznych oraz eksport wyrob

  13. Waterproof Anti-Explosive Powders for Coal Mines

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Buczek, Bronisław; Vogt, Elżbieta

    2014-03-01

    ętrznej oraz penetrować w głąb porów, blokując je dla wilgoci. Drugi sposób hydrofobizacji sprowadzał się w uproszczeniu do zmieszania substratów: pyłu wapiennego i domieszki silikonowej - Sarsil® H-15, w parownicy (Vogt i Opaliński, 2009; Vogt i Hołownia, 2010). We wstępnych badaniach określono objętość preparatu, jaką trzeba dodać do pyłu w celu uzyskania optymalnych warunków kontaktu preparatu z ciałem stałym. Otrzymany po modyfikacji materiał był zbrylony w niewielkim stopniu, a jego całkowite rozdrobnienie uzyskano poprzez przecieranie pyłu przez sito o odpowiednim wymiarze oczek. Badanie właściwości tak otrzymanych hydrofobowych materiałów przeprowadzono w oparciu o PN (Polska Norma, 1994), jak również w oparciu o standardowe metody badania materiałów proszkowych z użyciem aparatu Powder Characteristic Tester (Index tables, Tablets & Capsules, 2005) (Tablica 2,3). Oceny stopnia hydrofobizacji materiałów po modyfikacji dokonano, w przypadku proszku hydrofobizowanego parami kwasu stearynowego, w oparciu o procedurę opisaną w Polskiej Normie (1994), oznaczając procentową zawartość kwasu stearynowego. Otrzymany podczas badań pył hydrofobizowany kwasem stearynowym zawierał 0,18% modyfikatora, co jest ilością dopuszczalną przez Polską Normę (1994).W celu oceny właściwości hydrofobowych materiału modyfikowanego roztworem silikonowym do badań zaadaptowano technikę pomiaru zwilżalności ziaren węglowych "film flotation" (Fuerstenau i Williams, 1987) przyjmując, jako materiał odniesienia hydrofobizowaną mączkę wapienną z Kopalni Kamienia Wapiennego w Małogoszczy. Opracowano metodę wyznaczania współczynnika C określonego, jako stopień hydrofobizacji (Vogt i Opaliński, 2009). Średnia wartość C = 84% wskazuje, że materiał modyfikowany preparatem silikonowym uzyskał odpowiednie właściwości hydrofobowe. Tym samym oba materiały po modyfikacji uzyskały zadowalające właściwości wodoodporne. Ponadto

  14. Comments on "Determination and Analysis of the Theoretical Production of a Bucket Wheel Excavator" / Uwagi I Komentarze Do Pracy: "Określanie I Analiza Teoretycznej Wydajności Pracy Koparki Wielonaczyniowej Kołowej"

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Bošnjak, Srđan M.

    2015-03-01

    This paper comments on the recently published work dealing with the problem in the determination of the theoretical output of the bucket wheel excavator. It also includes remarks on the inadequacy in the problem approach and highlights the mistakes in the mathematical model. This work emphasizes the demand for a much wider and deeper approach to the problem of determining the output of the bucket wheel excavator. Opublikowany niedawno artykuł autorstwa Che i Chena (2014) poświecony jest ważnej kwestii jaką jest określenie teoretycznej wydajności koparki kołowej wielonaczyniowej. W załączonym przeglądzie literatury Che i Chen (2014) nie umieścili pozycji odnoszących się do metod urabiania, parametrów pracy koparki oraz teoretycznej wydajności wydobycia i być może to właśnie jest przyczyną pewnych niedokładności powstałych w trakcie rozwiązywania problemu. Intencją autora obecnej publikacji było: • Odniesienie się do krytycyzmu wyrażonego przez Che i Chena (2014) dotyczącego procedury obliczania prędkości w ruchu łukowym podanej w cytowanej literaturze przedmiotu (Pajer i in., 1971; Vetrov, 1971; Rasper, 1975; Durst i Vogt, 1988); • Zbadanie różnic pomiędzy procedurą określania teoretycznej wydajności zaproponowaną w pracy Che i Chena (2014) a odpowiednimi rozwiązaniami podanymi w literaturze; • Określenie prawidłowości i stosowalności teorii zaprezentowanej w pracy Che i Chena (2014) poprzez porównanie wyników uzyskanych z wykorzystaniem ich teorii oraz teorii podanych w wymienionych pozycjach literatury. W rozdziale 2 pracy (Che i Chen 2014) zatytułowanym " Uprzednio stosowane metody określania teoretycznej wydajności pracy koparki kołowej wielonaczyniowej" autorzy nie podali głównych odniesień literaturowych z których zaczerpnięte zostały równania (1)-(6)**. Ponadto, nie podali charakterystyki modelu działania koparki, na podstawie którego wyprowadzone zostały rzeczone r

  15. Geotechnical Aspects of Revitalisation of Post-Mining Areas - An Example of the Adaptation of Katowice Hard Coal Mine for the New Silesian Museum / Geotechniczne aspekty rewitalizacji terenów pogórniczych - przykład adaptacji KWK "KATOWICE" na nowe muzeum śląskie

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Cała, Marek; Ostręga, Anna

    2013-06-01

    celu: - wzmocnienie posadowienia zabytkowych obiektów i przeniesienie obciążeń na grunt poniżej dna wykopu; - umożliwienie wykonania wewnętrznego poziomu -1 poprzez pogłębienie części budynku maszynowni (MS-8) o jeden poziom; - zabezpieczenie geotechniczne ścian wykopu w rejonie historycznych budynków, - zapewnienie bezpieczeństwa pracy przez okres realizacji podziemnych części Nowego Muzeum Śląskiego jak również funkcjonowania obiektu po zakończeniu procesu rewitalizacji - konstrukcje oporowe przy budynku magazynu odzieży MS-15 i wieży wyciągowej MS-79 będą pełniły rolę docelowych ścian segmentów podziemnych. W artykule zwrócono uwagę na zróżnicowaną budowę geologiczną w rejonie inwestycji, różne obciążenie naziomu, a przede wszystkim na niepewność podłoża i masywu ze względu na wcześniej prowadzone roboty górnicze. Prowadzona przez 176 lat podziemna eksploatacja złóż węgla kamiennego spowodowała osłabienie masywu poprzez m.in. występowanie wkładek węgla kamiennego i stref uskokowych oraz prawdopodobnie starych zrobów. W zależności od rodzaju obiektu będącego przedmiotem zabezpieczenia, jak również konieczności dostosowania technologii zabezpieczenia do zastanych warunków zastosowano kilka rodzajów konstrukcji takich jak palisady czy też bariery mikropalowe stabilizowane kotwiami lub gwoździami. Z uwagi na charakter prac zabezpieczających, dokładność rozpoznania geologiczno-inżynierskiego oraz skalę zadania, projekt zabezpieczeń geotechnicznych miał charakter aktywny. Oznacza to, że rozwiązanie projektowe dostosowywano na bieżąco do faktycznie napotkanych warunków geologicznych. Ponadto podczas realizacji wszystkich prac zabezpieczających wykonywany był monitoring geotechniczny. Ze względu na zabytkowy charakter obiektów sąsiadujących z wykopem konieczny był również monitoring ich konstrukcji. Przedsięwzięcie realizowane jest przy wparciu Europejskiego Funduszu Rozwoju

  16. New Criteria to Assess Seismic and Rock Burst Hazard in Coal Mines / Nowe Kryteria Dla Oceny Zagrożenia Sejsmicznego I Tąpaniami W Kopalniach Węgla Kamiennego

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Mutke, Grzegorz; Dubiński, Józef; Lurka, Adam

    2015-09-01

    ąpnięciem - tabela 1 (Barański i in., 2007), stosowane aktualnie przez większość kopalń w polskim górnictwie węglowym. Kryteria te w części przypadków nie prowadziły do zadawalających i w pełni wiarygodnych wskazań, ze względu na małą liczbę analizowanych parametrów sejsmologicznych oraz brak sekwencyjnej analizy ich zmian w czasie prowadzonej eksploatacji. Wady te uwzględnia nowe podejście metodyczne do oceny stanu zagrożenia. Nowe kryteria oceny stanu zagrożenia sejsmicznego i zagrożenia tąpnięciem przedstawiono w tabeli 2. Zakwalifikowanie do określonego stanu zagrożenia wymaga spełnienia wartości kryterialnych przez więcej niż połowę parametrów sejsmicznych, przypisanych do określonego stanu zagrożenia i rodzaju wyrobiska. Skuteczność przedstawionych nowych kryteriów oceny stanu sejsmicznego i zagrożenia tąpnięciem, opartych o sekwencyjną analizę wybranych parametrów kryterialnych w przemieszczających się co dobę oknach czasowych, została pokazana na przykładach obliczeniowych rzeczywistych sytuacji pomiarowych uzyskanych podczas eksploatacji pokładu węgla 510 ścianą nr. 6 oraz pokładu 503 ścianą nr. 3 w KWK Bobrek-Centrum. Przeprowadzono dyskusję opracowanych kryteriów dowodząc, że stosowanie do oceny stanu zagrożenia tąpaniami różnych parametrów wstrząsów jest niezbędne, aby na bieżąco obserwować to zagrożenie w zależności od różnych mechanizmów wstrząsów i dla różnych sytuacji górniczo-geologicznych. Analiza jednego parametru kryterialnego może często doprowadzić do błędnych wniosków i niskiej wiarygodności wykonanej oceny stanu zagrożenia. Z tej przyczyny w najnowszej wersji metody sejsmologicznej zaproponowanej do stosowania w polskich kopalniach węgla kamiennego, uwzględniono pięć niezależnych parametrów sejsmologicznych opisanych w tabeli 2.

  17. Interpolation and Sampling Errors of the Ash and Sulphur Contents in Selected Polish Bituminous Coal Deposit (Upper Silesian Coal Basin - USCB) / Błędy Interpolacji I Opróbowania Zawartości Popiołu I Siarki W Wytypowanych Polskich Złożach Węgla Kamiennego (Górnośląskie Zagłębie Węglowe)

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Mucha, Jacek; Wasilewska-Błaszczyk, Monika

    2015-09-01

    ). Cele badań były wielokierunkowe i obejmowały: • określenie i porównanie geostatystycznych modeli zmienności zawartości siarki i popiołu dla danych pochodzących z z opróbowania rdzeni wiertniczych i wyrobisk górniczych, • prognozowanie za pomocą krigingu zwyczajnego na podstawie danych otworowych wartości parametrów w punktach złoża opróbowanych w późniejszej fazie rozpoznania w wyrobiskach górniczych, • ocenę dokładności interpolacji przez porównanie wartości parametrów prognozowanych na podstawie danych otworowych z danymi z wyrobisk górniczych, które stanowiły zbiór referencyjny, • ocenę wariancji błędów przygotowania próbek do analizy chemicznej w oparciu o formułę Gy (wzór (1)) oraz błędów oznaczeń zawartości siarki i popiołu na podstawie oznaczeń kontrolnych, • ocenę udziału błędów opróbowania i oznaczeń zawartości siarki i popiołu w błędach interpolacji. Wyniki analizy statystycznej nie pozwalają z jednym wyjątkiem (zawartość siarki w pokładzie 405/1 kopalni Brzeszcze) na odrzucenie hipotezy o identyczności rozkładów prawdopodobieństwa parametrów dla danych z otworów wiertniczych i wyrobisk górniczych z ryzykiem błędu mniejszym od 5% (Fig. 3). Wyniki geostatystycznego modelowania zmienności są niejednoznaczne i pokazują w dwóch przypadkach (zawartość siarki w pokładzie 405/1 kopalni Brzeszcze i zawartości popiołu w pokładzie 334/2) drastyczne różnice w postaci modeli dla danych otworowych i górniczych. (Fig. 4). W pozostałych przypadkach modele dla obu rodzajów danych wykazują zadowalającą zgodność. Interpolacja wartości parametrów na podstawie danych otworowych za pomocą procedury krigingu punktowego charakteryzuje się niską dokładnością ze średnimi względnymi (absolutnymi) błędami rzędu 35%-60% (Tab. 1). Przyczyn niskiej dokładności interpolacji należy upatrywać przede wszystkim w dość dużej zmienności zawartości siarki i popiołu (ze wsp

  18. Geotechnical Risk Classification for Underground Mines / Klasyfikacja Poziomu Zagrożenia Geotechnicznego W Kopalniach Podziemnych

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Mishra, Ritesh Kumar; Rinne, Mikael

    2015-03-01

    Underground mining activities are prone to major hazards largely owing to geotechnical reasons. Mining combined with the confined working space and uncertain geotechnical data leads to hazards having the potential of catastrophic consequences. These incidents have the potential of causing multiple fatalities and large financial damages. Use of formal risk assessment in the past has demonstrated an important role in the prediction and prevention of accidents in risk prone industries such as petroleum, nuclear and aviation. This paper proposes a classification system for underground mining operations based on their geotechnical risk levels. The classification is done based on the type of mining method employed and the rock mass in which it is carried out. Mining methods have been classified in groups which offer similar geotechnical risk. The rock mass classification has been proposed based on bulk rock mass properties which are collected as part of the routine mine planning. This classification has been subdivided for various stages of mine planning to suit the extent of available data. Alpha-numeric coding has been proposed to identify a mining operation based on the competency of rock and risk of geotechnical failures. This alpha numeric coding has been further extended to identify mining activity under `Geotechnical Hazard Potential (GHP)'. GHP has been proposed to be used as a preliminary tool of risk assessment and risk ranking for a mining activity. The aim of such classification is to be used as a guideline for the justification of a formal geotechnical risk assessment. Górnictwo podziemne pociąga za sobą różnorakie zagrożenia spowodowane przez uwarunkowania geotechniczne. Urabianie złoża w połączeniu z pracą w zamkniętej przestrzeni oraz z niepewnymi danymi geotechnicznymi powodować może zagrożenia, które w konsekwencji prowadzić mogą do wypadków, a te potencjalnie powodować mogą skutki śmiertelne dla osób oraz

  19. Binary Linear Programming in the Management of Mine Receivables / Binarne Programowanie Liniowe W Zarządzaniu Należnościami Kopalni

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Trzaskuś-Żak, Beata; Żak, Andrzej

    2013-09-01

    model of linear programming, in which the objective function should minimise the anticipated value of the cost of rebates: where: pj - denotes the probability of use of the rebate by customer j. The paper presents two mathematical models. One is a determinist model which can be used under certainty conditions, whereas the other considers the risk of the rebates not being used by the customers. The paper also describes some random experiments with the Monte Carlo method. W artykule zastosowano metodę binarnego programowania liniowego w celu wyboru odbiorców, którym zostanie zaproponowany rabat. W zamian za proponowany rabat, dany odbiorca zobowiązuje się spłacać w założonym terminie należność kopalni. W ten sposób przedsiębiorstwo ma osiągnąć odpowiedni poziom ściągalności należności terminowych. Stanie się to oczywiście kosztem zmniejszenia przychodów, które można zrekompensować poprzez zwiększenie sprzedaży. Wybór odbiorców dokonany został w taki sposób aby sumaryczny koszt zaproponowanego rabatu był dla kopalni jak najmniejszy, czyli: gdzie: KcR - całkowity koszt udzielonych rabatów przez kopalnię kj - koszt udzielenia rabatu j-temu odbiorcy, xj - zmienne decyzyjne, j = 1, …, n - poszczególni odbiorcy. Do obliczeń wykorzystano narzędzie Solver (program Exel). Koszty rabatów wyliczono ze wzoru: kj = ΔPj - Kk(j) gdzie ΔPj - różnica w przychodach od odbiorcy j, Kk(j) - koszt tak zwanego kredytu kupieckiego ponoszonego względem odbiorcy j. Koszt kredytu kupieckiego wyznaczono ze wzoru: gdzie r - stopa procentowa zaciągniętego kredytu bankowego, %, ts - okres ściągania należności, dni (np. t1 = 30, t2 = 45,…, t12 = 360), Ns - wartość należności o terminie ściągalności ts. W artykule zaprezentowano ogólny model binarnego programowania liniowego do zarządzania należnościami, z wykorzystaniem rabatu. Model ten w ogólnej postaci ma: - zminimalizować funkcję celu: przy ograniczeniach: oraz: xjɛ (0,1) gdzie

  20. Methodology of Calculation the Terminal Settling Velocity Distribution of Spherical Particles for High Values of the Reynold's Number

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Surowiak, Agnieszka; Brożek, Marian

    2014-03-01

    e jest funkcją dwóch cech prostych, którymi są: wielkość ziarna i gęstość ziarna. Przynależność do określonego podzbioru ziaren jest określona przez wartość dwóch cech, a rozkład tych cech w próbce jest funkcją rozkładów gęstości i wielkości ziarna. Znajomość rozkładu prędkości opadania ziaren w osadzarce jest istotnym parametrem jak znajomość rozkładu wielkości ziarna w procesie przesiewania czy znajomość rozkładu gęstości w procesie wzbogacania w cieczach ciężkich. W artykule przedstawiono metodykę wyliczania rozkładu prędkości opadania ziaren sferycznych w warunkach ruchu turbulentnego wyrażonego przy pomocy równania Newtona. Zarówno gęstość jak i wielkość ziarna są zmiennymi losowymi o określonych rozkładach. W związku z tym prędkość opadania ziarna jako funkcja cech prostych tj. gęstości i wielkości ziarna będzie również zmienną losową o rozkładzie, który jest funkcją rozkładów argumentów prostych. Wykorzystując twierdzenia rachunku prawdopodobieństwa odnoszące się do rozkładów funkcji zmiennych losowych przedstawiono ogólny wzór na funkcję gęstości rozkładu prędkości opadania w warunkach ruchu turbulentnego. Empiryczne rozkłady wielkości i gęstości ziaren aproksymowano rozkładem Weibulla. Rozkład prędkości opadania wyliczono numerycznie i przedstawiono w postaci graficznej. W artykule przedstawiono symulację wyliczania rozkładu prędkości opadania w oparciu o rzeczywiste rozkłady gęstości i średnicy projekcyjnej ziaren zakładając, że ziarna mają kształt sferyczny.

  1. Dynamics of Non-Uniformity Loads of Afc Drives

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Dolipski, Marian; Remiorz, Eryk; Sobota, Piotr

    2014-03-01

    The length of armoured face conveyors currently used in hard coal mines most often ranges between 200 m and 300 m. The machines are equipped with a main and auxiliary drive. Asynchronous motors mounted in conveyor drives feature the capacity of several hundreds of kilowatts. The non-uniform distribution of loads onto individual drives is observed in practice. The numerical value of loads distribution onto the individual armoured face conveyor drives is represented by a drive load distribution factor. It is defined as a ratio between the load of an electric motor installed in a given drive and the total conveyor load. The article presents a physical armoured face conveyor model intended for examining dynamic phenomena influencing the load non-uniformity of drives. Motion in this physical model is described with the system of (4 · j + 5) non-linear ordinary differential quotations of the second order. A mathematical model is obtained by adding functions describing the interwork of sprocket drums with chains and functions approximating the mechanical characteristics of asynchronous motors powered by means of frequency inverters. A large number of computer simulations was performed using this model enabling to study the impact on the load non-uniformity of drives of such parameters as motor slip, motor supply voltage drop, variations in supply voltage frequency, differences in the gear ratio of transmissions and differentiation in the pitch of scraper chain links along the chain contour. Długość przenośników zgrzebłowych ścianowych stosowanych obecnie w kopalniach węgla kamiennego najczęściej mieści się w przedziale od 200 m do 300 m. Maszyny te wyposażone są zawsze w napęd główny i pomocniczy, przy czym pierwszy z nich wyniesiony jest do chodnika podścianowego. Silniki napędowe o mocy kilkuset kilowatów napędzają bęben łańcuchowy przez sprzęgło i przekładnię zębatą. Z kolei bębny łańcuchowe poruszają łańcuch zgrzebłowy, kt

  2. Underground Tourist Routes in the Context of Sustainable Development / Podziemne Trasy Turystyczne W Procesie Zrównoważonego Rozwoju

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Wieja, Tomasz; Chmura, Janusz; Bartos, Maciej

    2015-09-01

    residence patterns that have emerged over centuries. Well - preserved and protected excavations are the relics of the past, are part of the cultural heritage and become a rich source of knowledge about history. Ostanie lata przyniosły rozwój skoncentrowany na maksymalizacji zysków ekonomicznych i politycznych. Doprowadził on do kryzysów środowiskowych, społecznych, a nawet gospodarczych. Przyczyniło się to do powstania koncepcji zrównoważonego rozwoju. Jest to dążenie do poprawy jakości życia przy zachowaniu równości społecznej, bioróżnorodności i bogactwa zasobów naturalnych. Bardziej świadome i aktywne społeczeństwo ma do odegrania kluczową rolę w zrównoważonym rozwoju. Z jednej strony jest regulatorem wpływu gospodarki na środowisko, zaś z drugiej kapitał społeczny zapewnia ciągłość wizji rozwoju i planowania jej realizacji. Ochrona zabytkowych podziemi bardzo dobrze wpisuje sie w proces zrównoważonego rozwoju. Zachowane i udostępnione zabytkowe podziemia są częścią dziedzictwa kulturowego i mają za zadanie zachowania wartości historycznych, kulturowych, przyrodniczych, a także użytkowych. W ostatnich latach obserwuje się intensywny rozwój działań zmierzających do wykorzystania zabytkowych podziemi do celów użytkowych. Problem rewitalizacji zabytkowych podziemi, a więc przywracanie "do życia" starych wyrobisk, jest bardzo skomplikowanym procesem przywracania pierwotnych funkcji nieczynnym lub zdegradowanym obiektom podziemnym. W procesie projektowania bardzo ważne są działania zgodnie z procesami naturalnymi obowiązującymi w przyrodzie. Zabezpieczane i adaptowane podziemia muszą w rezultacie działań człowieka być "przyjazne" i akceptowane przez użytkowników, będąc elementem ochrony dziedzictwa kulturowego człowieka, a więc częścią składową zrównoważonego rozwoju. Problemy techniczne występujące przy adaptacji zabytkowych podziemi są nie tylko praktycznym zastosowaniem nauki, ale tak

  3. Investigating the links of internal and external reliability with the system conditionality in Gauss-Markov models with uncorrelated observations

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Prószyński, Witold

    2013-12-01

    przy użyciu rozkładu macierzy ze względu na wartości szczególne (SVD) wskazują wyraźnie, że te dwa badane pojęcia są wzajemnie niezależne. Przedstawione są metody konstruowania dla danej macierzy projektu macierzy równoważnych pod względem niezawodności wewnętrznej oraz macierzy równoważnych pod względem uwarunkowania. Aby umożliwić analizę uwarunkowania modeli GM stanowiących w ogólności układy sprzeczne, wyprowadzono pseudo-wskaźnik zastępujący wskaźnik uwarunkowania układu powszechnie stosowany w numerycznej algebrze liniowej. Także na podstawie rozkładu SVD zaproponowano wzór określający niezawodność zewnętrzną bazujący na 2-giej normie wektora zniekształceń parametrów indukowanych przez minimalny wykrywalny błąd w danej obserwacji. Dla układów z jednakowymi niezerowymi wartościami szczególnymi wzór ten może być wyrażony poprzez wskaźnik niezawodności wewnętrznej oraz pseudo-wskaźnik uwarunkowania. Z tymi miarami występującymi w postaci jawnej, wzór ukazuje, chociaż jedynie dla powyższych specyficznych układów, charakter wpływu niezawodności wewnętrznej i uwarunkowania modelu na jego niezawodność zewnętrzną. Dowody uzupełniających własności dotyczących pseudo-wskaźnika uwarunkowania oraz 2-giej normy wektora zniekształceń parametrów w układach z minimalnymi ograniczeniami, zamieszczone są w Dodatkach. Teoria ilustrowana jest na przykładach numerycznych.

  4. Determining Acceptable Explosive Charge Mass Under Different Geological Conditions / Problematyka Wyznaczania Dopuszczalnych Ładunków Mw W Zróżnicowanych Warunkach Geologicznych

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Pyra, Józef; Sołtys, Anna; Winzer, Jan; Dworzak, Michał; Biessikirski, Andrzej

    2015-09-01

    This article presents a procedure for determining the safety of explosive charges for their surrounding environment, using a limestone mine as a case study. Varied geological structures, as well as other constructions in the surrounding area of a mine, sometimes necessitate the use of two or more ground vibration propagation equations, and thus a variety of explosive charges, depending on the area of rock blasting. This is a crucial issue for the contractor, as it is important to blast the rock as few times as possible, while using the maximum amount of explosive charge for each blast. Wykonywanie robót strzałowych w górnictwie polega na odpalaniu mas materiału wybuchowego (MW) celem uzyskania dużej ilości odpowiednio rozdrobnionego urobku. W momencie zwiększonego popytu na surowce skalne zakłady górnicze zmuszone są do zwielokrotnienia wykonywania prac strzałowych aby zapewnić regularne dostawy produktu. Konsekwencją takich działań jest ponoszenie dodatkowych kosztów operacyjnych. Celem ich minimalizacji oraz uzyskania jak największej efektywności prowadzonych robót strzałowych jest wydłużanie serii, a więc stosowanie coraz to większych mas ładunków materiałów wybuchowych. Efektem takiego postępowanie jest możliwość wystąpienia w otoczeniu oddziaływania o potencjalnie szkodliwym charakterze m. in. drgania parasejsmiczne. Aby wyeliminować powyższy problem oraz zapewnić niezbędny komfort mieszkańcom, Prawo geologiczne i górnicze, Prawo ochrony środowiska i rozporządzenia wykonawcze nakładają na podmiot wykonujący roboty strzałowe obowiązek ochrony otoczenia, poprzez prowadzenie działalności profilaktycznej w zakresie kontroli, monitorowania oraz wyznaczania dopuszczalnych mas ładunków MW. W momencie gdy nie ma możliwości ograniczenia niepożądanych wpływów dynamicznych po przez zmianę parametrów siatki strzałowej czy modyfikację struktury czasowo-częstotliwościowej drgań, jedyną możliwością staje si

  5. Limit Analysis of Geometrically Hardening Composite Steel-Concrete Systems / Stany Graniczne Geometrycznie Wzmacniających Się Konstrukcji Zespolonych

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Alawdin, Piotr; Urbańska, Krystyna

    2015-03-01

    połączony z płytą betonową. Analizowano cztery przypadki skratownia podciągu wykonanego z prętów stalowych o przekroju kołowym i znacznej sztywności słupów. Pokazano znaczący wpływ orientacji słupów podciągu na nośność konstrukcji. Drugi przykład numeryczny wykonano dla uproszczonego modelu wiaduktu WD-22 znajdującego się na węźle "Pyrzyce" na drodze ekspresowej S3. Dla obu przykładów realizowano dwa przypadki obciążania konstrukcji, bez uwzgłędnienia i z uwzgłędnieniem stałego równoważącego obciążenia z dociążeniem. Obliczenia numeryczne wykonano w środowisku systemu Abaqus/Standard stosując analizę geometrycznie nieliniową (Nlgeom). W obliczeniach przyjęto następujące modele materiałowe: dla belki żelbetowej - idealnie sprężysto-plastyczny natomiast dla prętów stalowych podciągu - sprężysty. Celem analizy była obserwacja zachowania się konstrukcji po osiągnięciu obciążenia granicznego dla różnych przypadków skratowania oraz oszacowanie nośności granicznej dla konstrukcji bez stałego obciążenia oraz ze stałym obciążeniem i dociążeniem. Na podstawie przeprowadzonych obliczeń numerycznych i analitycznych stwierdzono, że w różnych konstrukcjach o pewnych wymiarach skratowania obserwuje się wzmocnienie geometryczne po osiągnięciu przez system nośności granicznej. Uwzględnienie obciążenia stałego równoważącego oraz dodatkowego dociążenia powoduje wzrost nośności granicznej konstrukcji geometrycznie wzmacniających się o około 20 %.

  6. The Application of Coreless Inductors for Displacement Measurements in Laboratory Investigations of Rock Properties

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Nurkowski, Janusz

    2014-12-01

    ści termicznej (rys. 7). Zmiany częstotliwości z czujnika referencyjnego są poprawkami do wskazań czujnika pomiarowego. Oba czujniki są naprzemiennie podłączane do tego samego generatora poprzez elektroniczny przełącznik (rys. 5). Zastosowanie jednego generatora powoduje, że poprawki te umożliwiają również praktycznie całkowitą eliminację błędu pomiaru ze względu na zmiany temperatury otoczenia i napięcia zasilania na generator i częstościomierz. Charakterystyka przetwornika długość-częstotliwość jest nieliniowa (rys. 3), co wynika z zależności między długością cewki czujnika, więc jej indukcyjnością, a częstotliwością rezonansową obwodu LC (1). Najdokładniej charakterystykę czujnika otrzymać można przez wzorcowanie. Uwzględnione są wtedy głównie pasożytnicze indukcyjności i pojemności połączeń, których wartości trudno obliczyć lub zmierzyć. W pomiarach należy dążyć, na ile to możliwe, do montowania krótkiego czujnika do długich próbek, w ten sposób zmiany długości badanego materiału będą większe, a krótszy czujnik dozna większego odkształcenia, więc czułość pomiaru będzie duża. Jednak zbyt krótki czujnik ma małą indukcyjność i wtedy jego czułość ograniczy indukcyjność połączeń (2). Opracowano dwa podstawowe typy takiego czujnika. Pierwszy, do pomiaru odkształceń liniowych, np. do pomiaru ściśliwości (rys. 2 i 6), o prostej cewce, który jest mocowany do próbki za pośrednictwem zaczepów przytwierdzonych do niej. W ten sposób czujnik nie kontaktuje się bezpośrednio z powierzchnią próbki, i odkształca się bez tarcia, co umożliwia precyzyjny pomiar, szczególnie przy obciążaniu cyklicznym. Bazę pomiarową można dostosowywać do długości próbki, mocując czujnik do zaczepów poprzez łączniki, uzyskując globalny pomiar odkształceń. Czujnik mierzy zmiany długości z rozdzielczością poniżej 1 μm, przy maksymalnych odkształceniach czujnika o kilkadziesi

  7. The Change of Structural and Thermal Properties of Rocks Exposed to High Temperatures in the Vicinity of Designed Geo-Reactor / Zmiany właściwości strukturalnych i cieplnych skał poddanych wysokim temperaturom w rejonie projektowanego georeaktora

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Małkowski, Piotr; Niedbalski, Zbigniew; Hydzik-Wiśniewska, Joanna

    2013-06-01

    Among the main directions of works on energy acquisition, there is the development and application of the technology of underground gasification of coal deposits (UCG). During the process of deposit burning and oxidation, there is also impact of temperatures exceeding 1000°C on rocks surrounding the deposit. As a result of subjecting carboniferous rocks to high temperatures for a prolonged period of time, their structure will change, which in turn will result in the change of their physical properties. Due to the project of underground coal gasification, as performed in Poland, laboratory tests are currently under way to a broad extent, including physical properties of carboniferous rocks subjected to high temperatures. The article presents results of laboratory tests of rocks surrounding the designed geo-reactor: changes to bulk density, specific density and porosity due to high temperature, and confronts the above results with the results of tests of thermal conductivity, specific heat and heat diffusivity (temperature conductivity) of the rocks. The mineralogical investigations were presented too. Jednym z głównych kierunków prac nad pozyskiwaniem energii jest opracowanie i zastosowanie technologii podziemnej gazyfikacji pokładów węgla. W czasie procesu spalania i utleniania pokładu dochodzi również do oddziaływania temperatur przekraczających 1000°C na skały otaczające pokład. W wyniku poddania skał karbońskich wysokim temperaturom przez dłuższy okres czasu będzie dochodzić do zmian ich struktury, co z kolei spowoduje zmiany ich właściwości fizycznych. Ze względu na realizowany w Polsce projekt podziemnego zgazowania węgla prowadzone są obecnie badania laboratoryjne w szerokim zakresie, m.in. właściwości fizycznych skał karbońskich poddanych wysokim temperaturom. W artykule przedstawiono wyniki badań laboratoryjnych skał otaczających projektowany georeaktor: zmian gęstości objętościowej, gęstości właściwej i porowato

  8. Value of Geological Information in Exploitation Management: the Case of Exploitation Units of the Polkowice-Sieroszowice Mine

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Krzak, Mariusz; Panajew, Paweł

    2014-03-01

    informacji. Informacja, adekwatna do problemu, dla którego jest pozyskiwana, zwiększa zasób wiedzy podmiotu gospodarującego, jednak rosnąca jej ilość stwarza możliwość dezinformacji. Instrumentów analizy posiadanej przez decydenta informacji dostarczają m.in. narzędzia teoria gier. W teorii gier informacja modelowana jest zazwyczaj z wykorzystaniem koncepcji zbiorów informacyjnych (rys. 2). Zwykle uczestnicy gry nie dysponują pełną informacją, co implikuje fakt, ze sytuacja decyzyjna rozgrywa się w warunkach niepewności. Działalność operacyjna kopalni zmierzająca do udostępnienia i eksploatacji poszczególnych części złoża realizowana jest etapami. Nieodzownym staje się zatem podejmowanie decyzji i wybór optymalnej strategii na każdym z nich. Dążeniem kopalni może być uzyskanie najkorzystniejszych wypłat, niezależnie od zaistniałych warunków otoczenia. Działanie takowe zaprezentowano na przykładzie trzech parcel eksploatacyjnych A, B i C uruchamianych w obrębie ZG Polkowice-Sieroszowice. Charakterystykę parcel zestawiono w tabelach 1, 2 i 3, a schematyczne przekroje zmienności zobrazowano na figurach 3, 4 oraz 5. Na podstawie formuły NSR (3) obliczono ceny rudy w parcelach. Bazując na analogii określono prawdopodobieństwa napotkania konkretnych układów wskaźników jakościowych rudy w parcelach. Zestawiając oczekiwane przychody w odniesieniu do możliwych dwóch stanów natury zdefiniowano macierz gry (4). Wygenerowany problem decyzyjny sprowadzony został do modelu gry koordynacji, a rozstrzygano w nim, które z parcel należy poddać eksploatacji. Opierając się na zakresie informacji o parametrach złoża we wszystkich parcelach będącej w posiadaniu geologa nadzorującego postęp frontu eksploatacyjnego, przeanalizowano dostępne struktury informacyjne, wskazując te optymalne. Oczekiwane średnie wielkości przychodów dla poddawanych ocenie struktur zestawiono w tabelach 4, 5 oraz 6.

  9. Development of Load Exerted on the Lining of the Shaft After its Liquidation / Kształtowanie Się Obciążeń Obudowy Szybu Po Jego Likwidacji

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Konior, Janusz

    2015-03-01

    .jpg" /> przy czym osiągają je już około 20÷40 m pod ustabilizowanym poziomem podsadzki w szybie. W prawidłowo zlikwidowanym szybie podsadzka winna szczelnie wypełniać rurę szybową do poziomu zrębu, a w przypadku wystąpienia procesu jej osiadania - okresowo uzupełniana. W takim przypadku obciążenie wypadkowe obudowy zlikwidowanego szybu można wyrazić wzorami (12), (13). Jednak w zależności od rodzaju zastosowanego materiału podsadzkowego do likwidacji szybu, jak to wynika z prowadzonych badań ich parametry fizyko-mechaniczne mogą ulegać zmianie w czasie w mniejszym lub większym stopniu. W artykule powołano się na badania górniczych materiałów odpadowych pochodzących z robót dołowych i przeróbczych. Zmianę istotnych parametrów, z punktu widzenia obliczanych wartości obciążenia pionowego i poziomego wywieranego przez podsadzkę na obudowę zlikwidowanego szybu przedstawiono na wykresach 3 i 4. Uwzględnienie tych zmian dla przedstawionego przykładu obliczeniowego wykazało wzrost wielkości parcia podsadzki o około 19%. Ponadto w zlikwidowanych szybach, w których występuje dopływ wody zza obudowy koniecznym jest, aby materiał użyty do likwidacji posiadał wymagany współczynnik filtracji, co obrazuje graficzna interpretacja przykładowych wyników obliczeń przedstawiona na Rys. 6. Nawet prawidłowo dobrany materiał zasypowy (z punktu widzenia wymaganej wartości współczynnika filtracji) może ulegać zmianom uziarnienia w wyniku takich czynników jak: swobodny spadek do szybu w czasie likwidacji, długotrwałe narażenie na oddziaływanie wody, wynoszenie drobnych cząstek gruntu wraz z wodą dopływającą zza obudowy (sufozja) itp. Przykład zmiany współczynnika filtracji związany ze zmianą uziarnienia badanego materiału przedstawia Rys. 7. W wyniku zmiany wartości współczynnika filtracji w czasie może dojść do gromadzenia się wody w podsadzce, co powoduje dalszy wzrost obci

  10. The Identification of Parameters of Theories Used for Prognoses of POST Mining Deformations by Means of Present Software / Identyfikacja WARTOŚCI PARAMETRÓW Teorii Prognozowania WPŁYWÓW Przy Wykorzystaniu WSPÓŁCZESNYCH NARZĘDZI Informatycznych

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Ścigała, Roman

    2013-12-01

    geometrii wyrobisk eksploatacyjnych. Procedury obliczeniowe wszystkich programów w systemie oparte są na idei dyskretyzacji pola eksploatacyjnego w kierunku postępu frontu eksploatacyjnego - rys. 2. Pola elementarne mają kształt prostokąta. Identyfikacja wartości parametrów została zrealizowana w oparciu o zadanie optymalizacyjne wykorzystujące funkcję celu wynikłą z metody najmniejszych kwadratów, zgodnie z zależnością (1). Do poszukiwania minimum funkcji celu wykorzystano bezgradientową metodę Hooke'a-Jeevesa. Opracowane oprogramowanie pozwala na wyznaczanie kompletu parametrów, lub też dla dowolnego ich podzbioru, przy założeniu, że pozostałe parametry mają określoną, stałą wartość w procesie identyfikacji (rys. 4). W trakcie optymalizacji można nałożyć ograniczenia na przedział wyznaczanych wartości parametrów - rys. 5. W programie BK_CTX, służącym do identyfikacji wartości parametru c, odpowiedzialnego za opis nieustalonej fazy deformacji, zaimplementowano trzy metody wyznaczania jego wartości: 1. Na podstawie pojedynczych profili nieustalonych niecek obniżeniowych, uzyskanych w kolejnych cyklach pomiarowych (czyli w przestrzeni współrzędnych geometrycznych {x,y}, dla ustalonego czasu pomiaru t). W ten sposób dla każdego cyklu pomiarowego otrzymuje się odrębną wartość parametru c. 2. Na podstawie osiadania w czasie pojedynczych punktów obserwacyjnych (czyli w kierunku współrzędnej czasowej {t}, dla ustalonych współrzędnych geometrycznych punktu: (x,y)). W ten sposób dla każdego punktu obserwacyjnego otrzymuje się odrębną wartość parametru c. 3. Według zaproponowanej przez autora metodyki, opartej na jednoczesnym wyznaczaniu wartości parametru c z wszystkich punktów i cykli obserwacyjnych (czyli w przestrzeni współrzędnych {x,y,t}). Przy wykorzystaniu tej metodyki, otrzymuje się jedną wartość parametru c. To rozwiązanie, z punktu widzenia wykonywanej w dalszym etapie prognozy, daje

  11. Application of Multidimensional Data Visualization by Means of Self-Organizing Kohonen Maps to Evaluate Classification Possibilities of Various Coal Types / Zastosowanie Wizualizacji Wielowymiarowych Danych Za Pomocą Sieci Kohonena Do Oceny Możliwości Klasyfikacji Różnych Typów Węgla

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Jamróz, Dariusz; Niedoba, Tomasz

    2015-03-01

    materiału. Nasuwa się więc pytanie, czy możliwa jest identyfikacja typu węgla za pomocą dostępnych danych. W tym celu zastosowano wielowymiarową technikę wizualizacji statystycznej. Istnieje wiele metod takiej wizualizacji, z których kilka było już przedmiotem wcześniejszych publikacji autorów. W tym wypadku autorzy zdecydowali się zastosować metodę sieci Kohonena. Metoda ta została opisana w rozdziale 2 pracy, gdzie oprócz opisu teoretycznego podano również główne wzory stosowane podczas modelowania tą metodą (wzory (1)-(5)). Do zbadania postawionego problemu wykorzystano optymalną liczbę iteracji i optymalny czas uczenia sieci. Pewnym problemem pojawiającym się przy takiej wizualizacji jest konieczność doboru parametrów, w celu uzyskania widoku, który w sposób czytelny prezentuje poszukiwane przez nas informacje. Należy wspomnieć, że w trakcie prowadzonych eksperymentów uzyskiwano widoki przy użyciu sieci neuronowej o wielkości od 10 × 10 do 100 × 100 neuronów. Widoki były uzyskiwane przy wartości parametru MAX_DISTANCE od 1 do wielkości sieci oraz parametru ITER od 1 do 5000. Eksperymenty były prowadzone dla różnych wzorów określających modyfikację wag. Przedstawione w pracy wyniki stanowią najbardziej czytelne z uzyskanych. Wizualizacja wielowymiarowa przy użyciu sieci Kohonena pozwala stwierdzić, że informacje zawarte w analizowanych siedmiowymiarowych danych są wystarczające do prawidłowej klasyfikacji typów węgla 31, 34.2 oraz 35, przy czym nawet zobrazowanie 3 typów węgla na jednym rysunku pozwala stwierdzić, że neurony reprezentujące próbki węgla danego typu gromadzą się w skupiskach, które można od siebie odseparować. Z tego wynika, że dane zawierają informacje wystarczające do prawidłowej klasyfikacji węgla. Zauważyć jednak warto, że przedstawienie przy pomocy sieci Kohonena, danych reprezentujących różne typy węgla parami, pozwala uzyskać jeszcze bardziej czytelne wyniki

  12. The Influence of Disintegration of Hard Coal Varieties of Different Metamorphism Grade on the Amount of Sorbed Ethane / Wpływ rozdrobnienia odmian węgla kamiennego o różnym stopniu metamorfizmu na ilości sorbowanego etanu

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Żyła, Mieczysław; Dudzińska, Agnieszka; Cygankiewicz, Janusz

    2013-06-01

    increasing accessibility of ethane particles to sorption centres both electron donors and electron acceptors which are present on hard coal surface. The surface sorption centre increase may result in formation a compact layer of ethane particles on coal surface. In the formed layer, not only the strengths of vertical binding of ethane particles with the coal surface appear but also the impact of horizontal strengths appears which forms a compact layer of sorbed ethane particles. The surface layer of ethane particles may lead to explosion. Etan jest gazem wybuchowym. Towarzyszy on najczęściej metanowi uwalniającemu się podczas eksploatacji i robót górniczych. W pracy omówiono wyniki badań sorpcji etanu na trzech klasach ziarnowych sześciu wybranych próbek węgli kamiennych pobranych z czynnych polskich kopalń. Na podstawie uzyskanych wyników stwierdzono, że badane węgle wykazują zróżnicowane chłonności sorpcyjne w odniesieniu do etanu. Największe ilości etanu sorbuje niskouwęglony węgiel z kopalni Jaworzno o dużej porowatości oraz dużej zawartości tlenu i wilgoci, a najmniejsze ilości etanu sorbowane są przez węgiel z kopalni Sośnica o stosunkowo dużej zawartości popiołu. Wraz z procesem rozdrabniania węgli wzrasta ilość sorbowanego etanu dla wszystkich badanych próbek węglowych. Wśród badanych węgli znajdują się trzy próbki węgli średniouwęglonych pobrane z kopalń: Pniówek, Chwałowice, Zofiówka, które charakteryzują się małymi wartościami powierzchni wyliczonymi według modelu BET z izoterm sorpcji azotu wyznaczonych w temperaturze 77,5 K. Próbki tych trzech węgli wykazują największy, spośród badanych, przyrost ilości sorbowanego etanu zachodzący wraz z rozdrobnieniem. Próbki te rozdrobnione do klasy ziarnowej 0,063-0,075 mm sorbują etan w ilości odpowiadającej wielkości sorpcji na niskouwęglonym węglu z kopalni Jaworzno będącym w klasie ziarnowej 0,5-0,7 mm. Należy zaznaczyć, że próbki w

  13. Parametric Factors for the Tangential-Rotary Picks Quality Assessment / Wskaźniki Parametryczne Oceny Jakości Noży Styczno-Obrotowych

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Krauze, Krzysztof; Bołoz, Łukasz; Wydro, Tomasz

    2015-03-01

    badania parametrów materiałoznawczych noży styczno-obrotowych, • badania szybkości zużycia noży styczno-obrotowych. Prawidłowa praca noży styczno-obrotowych gwarantuje ich wysoką trwałość oraz wpływa na trwałość organów frezujących przy niskiej energochłonności procesu, małym zapyleniu oraz iskrzeniu. Jednak uzyskanie takiego rezultatu wymaga poprawnie dobranych parametrów kinematycznych i geometrycznych organu wraz z całą maszyną urabiającą oraz parametrów geometrycznych i materiałowych noży wraz z uchwytami. Aby osiągnąć założony cel trzeba zadbać o zgodność wymienionych parametrów z przyjętymi w fazie projektowania, czyli uzyskać jak najwyższą jakość produktu. Poprzez jakość noży należy rozumieć spełnienie stawianych wymagań oraz jak najwyższą trwałość. Przedstawiona procedura badania jakości noży styczno-obrotowych została obecnie wdrożona w trzech polskich spółkach węglowych. Podczas czterech przetargów wybrano noże dla ponad dziesięciu kopalń. Podczas tych badań przebadano łącznie ponad czterdzieści typów noży dostarczanych przez pięciu różnych producentów.

  14. Unique Project of Single-Cutting Head Longwall Shearer Used for Thin Coal Seams Exploitation / Projekt Jednoorganowego Kombajnu ŚCIANOWEGO O Specjalnej Konstrukcji Przeznaczonego do Eksploatacji POKŁADÓW Cienkich

    NASA Astrophysics Data System (ADS)

    Bołoz, Łukasz

    2013-12-01

    żowe zamiast płatów), aby powstający podczas frezowania urobek mógł spadać na spąg (Krauze, 2012b). Przykładowe rozwiązanie organu przestrzennego przedstawia fig. 3. Funkcję ładowania, realizowaną normalnie przez płaty, przejmują ładowarki. Rozdzielenie procesu ładowania od procesu frezowania jest jedną z najważniejszych zalet prezentowanego rozwiązania. Podczas pracy w ścianie parametry kinematyczne kombajnu mogą być zwiększane bez ryzyka wystąpienia problemów z ładowaniem na przenośnik, co obok możliwości ruchowych kombajnisty było głównym czynnikiem hamującym wzrost wydobycia. Załadunek urobku na przenośnik odbywa się za pomocą ładowarki, która po zmianie kierunku urabiania składa się, natomiast druga ustawiana jest w pozycji roboczej (Krauze, 2010). Kombajn porusza się tradycyjnie po rynnie przenośnika, jednak przy zastosowaniu cięgnowego systemu posuwu, który zrealizowany jest za pomocą napędów znajdujących się w chodnikach. Rozwiązanie takie umożliwia znaczne zmniejszenie gabarytów kombajnu dzięki usunięciu ciągników z kadłuba. Należy zaznaczyć, że w prezentowanym rozwiązaniu zakłada się zastosowanie pełnej automatyzacja pracy kombajnu i pozostałych maszyn ścianowych, co pozwala na urabianie calizny bez obecności załogi bezpośrednio w wyrobisku. Ma to duże znaczenie dla możliwości zwiększenia prędkości posuwu, szczególnie przy zakresie wysokości 1.0 m÷1.6 m. Przy wykorzystaniu znanych, z rozwiązań strugowych, systemów automatyki, sterowania i diagnostyki wprowadzenie automatyzacji procesu nie będzie stanowiło znaczącego problemu. W proponowanym rozwiązaniu kombajn ma możliwość wyjechania do chodnika na tyle, aby możliwe było zrealizowanie przekładki jak w przypadku strugów. Uzyskuje się wtedy krótki czas przekładki, który w skrajnym przypadku może zmieścić się w tzw. czasie organizacyjnym ściany. Ponadto urabianie odbywa się pełnym zabiorem na całej długości